ελληνική μουσική
298 online   ·  200.711 μέλη
αρχική > e-Περιοδικό > Aρθρα

Νότια Ιταλία και μία ξεχασμένη μουσική

Μουσική της Κάτω Ιταλίας. Μία ξεχασμένη γλώσσα. Μία ξεχασμένη μουσική. Μία ξεχασμένη Ελλάδα.

Νότια Ιταλία και μία ξεχασμένη μουσική

Γράφει η Εμμανουέλα (emmanuella)14 άρθρα στο MusicHeaven
....
Παρασκευή 10 Απριλίου 2009

Οι ελληνόφωνοι πληθυσμοί της Κάτω Ιταλίας που ζουν στα μέρη που ήδη από τον 8ο αιώνα υπήρξαν κέντρα αποικισμού της Μεγάλης Ελλάδας, αντιπροσωπεύουν από απόψεως γλωσσικής τους παράδοσης και ιστορικής τους καταγωγής σημείο αμφιλεγόμενο για την επιστημονική ερευνα.
Ο εντοπισμός φωνολογικών και λεξιλογικών στοιχείων της αρχαίας ελληνικής γλώσσας και μάλιστα της δωρικής διαλέκτου στα "γκρεκάνικα" ιδιώματα του Σαλέντο και της Καλάβριας οδήγησε γλωσσολόγους σαν το Γ. Χατζηδάκη στην υπόθεση της γλωσσικής συνέχειας.
'Αλλοι πάλι υποστηρίζουν τη βυζαντινή προέλευση των ελληνόφωνων, ενώ άλλοι την εκδοχή ενός αρχικού πυρήνα ελληνόφωνων που διατηρήθηκε από την αρχαιότητα και ενισχύθηκε στη Βυζαντινή περίοδο από διαδοχικές εγκαταστάσεις αποίκων.
Η γλώσσα των ελληνόφωνω της Απουλίας και της Καλαβρίας που ήταν απαγορευμένη κατά της περίοδο του φασισμού, φαίνεται να υποχωρεί μεταπολεμικά καθώς τα απομονωμένα ελληνόφωνα χωριά εντάσσονται στην Ιταλική πραγματικότητα παρά τις προσπάθειες για διάσωση και διδασκαλία της στους νεωτέρους.

Δεν θα σταθώ όμως τοσο στην ιστορία της ελληνόφωνης Κάτω Ιταλίας όσο στη μουσική της. Τα ελληνόφωνα χωριά βρίσκονται βορειδυτικά του Ρέτσιο, η περιοχή είναι μία από τις φτωχότερες και προβληματικότερες της Ευρωπης, και είναι η Αμυγδαλέα, το Γκαλλιτσιανό, η Μπόβα, το Ροκαφόρτε ντελ Γκρέκο, το Ροζούντι, το Πεντιτάτιλο και το χωριό του Ροχούντι.
Η μουσική τους παράδοση μας έγινε γνωστή με την κυκλοφορία δύο δίσκων που περιλάμβαναν ελληνόφωνα τραγούδια από το Μαρτάνο και το χωριό Καλημέρα. Στα τραγούδια του Σαλέντο περιλαμβάνονται νανουρίσματα, μοιρόγια, της δουλειάς, αρωτικά, θρησκευτικά κ.ά. Τραγουδισμένα από δύο φωνές, έχουν στιχουργική μορφή εντεκασύλλαβου. Τα μουσικά όργανα που χρησιμοπούνται είναι κιθάρα ταμπορέλο, οργανέτο, ακορντεόν.
Μια ιδιαίτερη κατηγορία λαϊκών χορών ( ταραντέλα πίτσικα ) σχετίζεται με το μαγικό - θρησκευτικό φαινόμενο και πρόκειται για χορούς που γίνονται με ιδιαίτερο τρόπο για την θεραπεία από το τσίμπημα ενός είδους αράχνης.

Στην ιστορία της μουσικής της Κάτω Ιταλίας υπάρχει ένα κενό για κάποιο διάστημα. Εδώ και πολλά χρόνια όμως συναντούμε πολλά συγκροτήματα που συνεχίζουν αυτό το φοβερό "έργο".

Νότια Ιταλία και μία ξεχασμένη μουσικήΘα αναφερθώ στα συγκροτήματα Cumelca, Ghetonia , Encardia , Canzionere Grecanico Salentino. Είναι τα πιο γνωστά, πλέον, συγκροτήματα που βοήθησαν στη διάσωση της γκεκάνικης γλώσσας αλλά και της μουσικής. Κύριο χαρακτηριστικό της μουσικής αυτής είναι ένα σχέδιο βύθισης του ακροατή σε ένα πλούσιο πολιτισμός μυρωδιών, παραδόσεων, ήχων και χρωμάτων όπου η μελωδία είναι ο πρωταγωνιστής. Τραγουδάνε για την ζωή των αγροτών, για τα υπαίθρια τοπία και φυσικά για τη θάλασσα.

Παίζουν ελληνόφωνα, ταραντέλες και τραγούδια της Καλαβρίας και του Ιταλικού Νότου με τα παραδοσιακά τους όργανα οργκανέττο (ακορτντεόν), ταμπουρέλλο (ντέφι) και τζαμπόνια (τσαμπούνα). Κύριος σκοπός τους είναι να διασώσουν την γλώσσα Griko (γκρεκάνικα).

Καθώς ακούς αυτούς τους μουσικούς να μιλάνε μπορείς να διακρίνεις στον τόνο της φωνής τους το πάθος τους να σώσουν και να διασώσουν την πολιτιστική τους ταυτότητα.

Η αγάπη του κόσμου για τη μουσική της Κάτω Ιταλίας φαίνεται από τον τρόπο που περιγράφουν τη μουσική.
" Όταν ακούς μουσική της Κάτω Ιταλίας είναι αρκετά δύσκολο να καθήσεις στην καρέκλα. Τα πόδια ηλεκτρίζονται, τα χέρια ( άθελά τους σχεδόν ) χτυπούν παλαμάκια, ενώ ο διονυσιακός ρυθμός της ταραντέλας σε στέλνει νοητά στο κέντρο μιας πλατείας, ανάμεσα σε ένα πλήθος που ξεφαντώνει. Τι κι αν δεν έχεις πάει ποτέ σ'εκείνα τα μέρη της Grecia Salentina στην Κάτω Ιταλία, όπου η φύση μοιάζει με τη δικής μας και τα χωριά είναι επιρρεπή στις γιορτές ... Ο διονυσιακός των σωμάτων που χορεύουν, ο ήχος των οργάνων ( κυρίως ταμπορέλο και οργκανέτο), ακόμη και ο ήχος της διαλέκτου τους είναι απόλυτα οικεία, κάτι σαν γιορτή σε διπλανό σπίτι, που ξέρεις ότι με λίγη προσπάθεια μπορείς να ενσωματωθείς κι εσύ. "

Νότια Ιταλία και μία ξεχασμένη μουσική

Δείγματα μπορείτε να δείτε σε βίντεο στο youtube πληκτρολογώντας Ghetonia ή Encardia.

(πηγές: σχετικά ιταλικά sites)

 


Tags
Καλλιτέχνες:EncardiaGhetoniaΜουσική Εκπαίδευση:ρυθμόςΜουσικά Όργανα:κιθάραακορντεόν


Γίνε ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ

Αν σου αρέσει να γράφεις, έλα στην ομάδα συντακτών του ανεξάρτητου, πολυφωνικού, υγιούς και δημοφιλούς ηλεκτρονικού περιοδικού του MusicHeaven και μοιράσου τις σκέψεις σου με τους πάνω από 4.000 καθημερινούς αναγνώστες του.

Στείλε μια δημοσίευση ή επικοινώνησε μαζί μας για απορίες!


σχόλια (8)

σχολιάστε το παραπάνω άρθρο:


Για να στείλετε σχόλιο πρέπει να είστε μέλος του MusicHeaven. Παρακαλούμε εγγραφείτε ή συνδεθείτε

XeniaRodo Chat
Βετεράνος
#18234   /   10.04.2009, 20:34   /   Αναφορά
Ωραίο άρθρο. Μπράβο.
alkyoni Chat
MusicHeaven Guru
#18236   /   10.04.2009, 22:33   /   Αναφορά
Μπραβο emmanuella. Χαιρομαι πολυ που βλεπω αρθρο με αυτο το θεμα στο e-περιοδικο μας!

Οντως η Κατω Ιταλια αν και ειναι τοσο κοντα μας, παραμενει αγνωστη για πολλους Ελληνες και κρυβει πολλους "θησαυρους".

Αξιζει η προσοχη μας και η επισκεψη μας θα ελεγα σε εκεινες τις περιοχες, (Σαλεντο, Καλαβρια κ.λ.π) μιας και εκει υπαρχουν ανθρωποι με ελληνικες ψυχες και μονο οσοι ακουσουν ή γνωρισουν απο κοντα αυτους τους ανθρωπους και τις ιστοριες τους και τα τραγουδια τους θα μπορεσουν να τους καταλαβουν.

Μας νιωθουν και ειμαστε κατα βαθως αδερφια και η μουσικη τους παραδοση θα ειναι αυτο που θα μας φερνει πιο κοντα τους (εκτως απο την διαλεκτο Griko που με λιγη προσπαθεια μπορουμε να τους καταλαβουμε και να επικοινωνησουμε μαζι τους)

Τελος θα ηθελα να προσθεσω κι καποια αλλα συγκροτηματα απο την Νοτια Ιταλια: Avleddha, Zoe, Malalingua, Apodiafazzi, Eugenio Bennato e Taranta Power κ.α.



Και κατι ακομα, γενικοτερα για καποια αρθρα...καλο ειναι να ανεφερουμε τις πηγες γιατι 1ον)ετσι λενε οι κανονες οταν γραφουμε κατι που δεν ειναι απολυτως δικο μας αλλα και 2ον)μπορει να ενδιαφερει τους αναγνωστες για περισσοτερη ερευνα για καποιο θεμα...

Ευχαριστω για το χωρο και τον χρονο σας!

Φιλικα, alkyoni :)
mellia Chat
Σολίστ
#18238   /   11.04.2009, 16:42   /   Αναφορά
Πολύ ωραίο το άρθρο, σε ευχαριστούμε Εμμανουέλλα!

Όπως επίσης ευχαριστούμε και την Αλκυόνη που με την εκπομπή της "Αλκυονίδες νότες" εδώ στο radio musicheaven, μας ταξιδεύει με τις μουσικές της κάτω Ιταλίας:)))
emmanuella Chat
MusicHeaven Guru
#18240   /   11.04.2009, 21:29   /   Αναφορά
Σας ευχαριστώ πολύ :)



Η Κάτω Ιταλία είναι ένας πολύ ιδιαίτερος τόπος για όσους ( να το πω απλά ) την νιώθουν. Και με λίγη προσπάθεια μπορούμε να καταλάβουμε τη γλώσσα τους και να έχουμε μια πιο ουσιαστική σχέση με την καθημερινή τους ζωή, μέσα από τους στίχους των τραγουδιών τους. Γιατί δεν παρουσιάζουν τίποτα πιο απλό και όμορφο από την καθημερινότητά τους :)



PakosDylan Chat
Περαστική Νότα
#18242   /   12.04.2009, 00:58   /   Αναφορά
πολυ καλο αρθρο.μπραβο!!
kithara-woman Chat
Φθασμένος
#18243   /   12.04.2009, 13:19   /   Αναφορά
Πολύ ωραία δημοσίευση,από τις καλύτερες που έχω διαβάσει στο περιοδικό μας τον τελευταίο καιρό!Μπράβο Εμμανουέλλα!Ενδιαφέρον θέμα.

Μου αρέσει πολύ αυτή η μουσική.Σε κάνει να θέλεις να χορεψεις.Πολύ ξεσηκωτική.Εχω κάποια cd.

Θα ήθελα να πάω κάποια στιγμή να γνωρίσω αυτή την περιοχή,πήγα στην Ιταλία αλλά σε περιοχές άλλες,τουριστικού ενδιαφέροντος.

Η γλώσσα τους ενσωματώνει το ελληνικό στοιχείο.Δεν είναι τυχαίο ότι η περιοχή λεγόταν "Μεγάλη Ελλάδα".

emmanuella Chat
MusicHeaven Guru
#18288   /   17.04.2009, 10:48
Ευχαριστώ :)



Αυγή, ναι συμφωνώ μαζί σου :)

Να πας να πας! Καμία σχέση με την υπόλοιπη Ιταλία και από άποψη γεωγραφική αλλά και από άποψη νοοτροπίας για τη ζωή



Καλό Πάσχα και Καλή Ανάσταση :)

Oraclas Chat
Συγχορδία Ματζόρε
#18450   /   19.05.2009, 13:08
Πολύ όμορφο το κειμενό σου... μου ξύπνησες άθελα σου αναμνήσεις.



Πριν τέσσερα περίπου χρόνια πήγα στην Ρώμη όπου με φιλοξένησε μία φίλη που έμενε με τον Ιταλό φίλο της. Σε μία συζήτηση που είχαμε για την μουσική του ζήτησα να μου γράψει Ιταλικά κομμάτια που δεν θα έβρισκα εύκολα σε cd. Μου πρότεινε μουσική από συγκροτήματα της κάτω Ιταλίας όπως Spaccanapoli και άλλο ένα που μου διαφεύγει. Όταν άκουσα μουσική από την Αλκυόνη που λατρεύει κυριολεκτικά την μουσική εκείνου του τόπου μαγεύτικα και θυμήθηκα πως κάτι είχα αφήσει ανοιχτό. Να είσαι καλά που και εσύ με τη σειρά σου που με αφύπνισες ξανά!



Σχόλια από άλλες δημοσιεύσεις