ελληνική μουσική
269 online   ·  204.231 μέλη


αρχική > e-Περιοδικό > Μαθήματα Μουσικής

Κλειδί & Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Στη θεωρία της μουσικής, ο όρος κλειδί χρησιμοποιείται με πολλούς διαφορετικούς και πολλές φορές αντιφατικούς τρόπους, με αποτέλεσμα συχνά να δημιουργείται σύγχυση στον αρχάριο.

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Γράφει ο Σκιαθίτης Στέφανος (stefanos604)98 άρθρα στο MusicHeaven
Κατάγομαι από Αρναία Χαλκιδικής όπου έζησα μέχρι τα 22 μου και έκτοτε εργάσθηκα και μένω μόνιμα στην Ερμούπολη Σύρου.Το ενδιαφέρον μου σημείο είναι περισσότερο για μουσικές γνώσεις και κατανόηση της μουσικής από την πλήρη τεχνική επάρκεια σ...
Τετάρτη 23 Ιανουαρίου 2013

Αυτή τη σύγχυση θα προσπαθήσω να ξεδιαλύνω όσο πιο απλά μπορώ.

Clef = Κλειδί

Είναι γαλλική λέξη που μεταφράζεται ‘’ κλειδί’’ ή και ‘’ Γνώμονας’’.

Τα κλειδιά (Clef) είναι ένας τρόπος να γράφονται οι νότες στο πεντάγραμμο. Επειδή οι νότες είναι περισσότερες από όσες μπορούν να χωρέσουν στο πεντάγραμμο, όταν βγαίνουμε πέραν ενός ορίου, έξω από το πεντάγραμμο, είτε προς τα πάνω, είτε προς τα κάτω, τότε απλοϊκά λέμε ότι "αλλάζουμε κλειδί", δηλαδή είναι σαν να μετατοπίζουμε το πεντάγραμμο έτσι ώστε οι νότες να γράφονται πάλι μέσα στις γραμμές:

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Το κάθε κλειδί (clef) λοιπόν αντιπροσωπεύει και μια τονική περιοχή. Για να το πω πιο απλά και πρακτικά, το κλειδί μας δείχνει "πόσο ψηλά ή χαμηλά τραγουδάμε ένα τραγούδι".

Μαζί με το κλειδί σημειώνονται ή ουδεμία ή μια ή περισσότερες υφέσεις ή διέσεις (δηλαδή ο Οπλισμός-ο οποίος δείχνει και την τονικότητα του μουσικού κομματιού), δίνοντας έτσι ευρύτερες επιλογές όσον αφορά τον τόνο.

Επίσης -σε μεγάλο ποσοστό- αν η κλίμακα είναι ματζόρε τότε το κομμάτι έχει χαρούμενη χροιά, ενώ αν είναι μινόρε μας δείχνει ότι το κομμάτι έχει λυπητερή χροιά.

Επίσης ένα κομμάτι, πολλές φορές δεν είναι γραμμένο σε όλη του τη διάρκεια σε μία κλίμακα. Μπορεί να μεταπηδήσει και σε άλλες, συνήθως όμως τελειώνει με την αρχική.

Το κλειδί (clef) του G χρησιμοποιείται για όργανα όπως: Βιολί, κιθάρα, λύρα, τσέλο, φλάουτο, φλογέρα, όμποε, κλαρινέτο, σαξόφωνo, γκάιντα, τρομπέτα, κόρνο, μεταλλόφωνο, πιάνο (ψηλές νότες).

Ο γνώμονας (clef) του F χρησιμοποιείται για όργανα όπως: πιάνο (χαμηλές νότες), τσέλο, κοντραμπάσο, ηλεκτρικό μπάσο, τρομπόνι, πιάνο (χαμηλές νότες).

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Key =Τονικότητα

Η λέξη τονικότητα έχει τις έννοιες του: ‘’ τόνου μιας κλίμακας’’ του ‘’ τονικού μουσικού συστήματος’’ και πως ένα μουσικό κομμάτι περιφέρεται γύρω από το τονικό κέντρο.

Παράδειγμα 1ον :

Όταν ένα μουσικό κομμάτι είναι γραμμένο πχ σε κλίμακα C ή σε Dm ή σε ……μερικές φορές προστίθεται και ο όρος ματζόρε ή μινόρε πχ C ματζόρε ή Ρε μινόρε.

Έτσι πχ C ματζόρε σημαίνει το C είναι το αρμονικό κέντρο (η τονική). Η κλίμακα λοιπόν προσδιορίζει την τονικότητα που είναι γραμμένο ένα μουσικό κομμάτι.

Παράδειγμα 2ον : Η φράση μουσικό κομμάτι είναι γραμμένο σε Ε σημαίνει: ένα μουσικό κομμάτι με αρμονικό κέντρο (τονική) την νότα Ε που κάνει χρήση μιας κλίμακας ματζόρε της οποίας η 1η νότα (τονική) είναι η Ε.

παράδειγμα 3ον:

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

παράδειγμα 4ον:

Τι σημαίνει παίζω ένα κομμάτι σε πχ Bb ματζόρε?

  1. Σημαίνει ότι αυτό το μουσικό κομμάτι έχει αρμονικό κέντρο (τονική) την νότα Bb και χρησιμοποιεί μια κλίμακα ματζόρε { την B?, C, D, E?, F, G, A} της οποίας η 1η νότα (τονική) είναι η Bb και μπορεί να παίζεται από έγχορδα, πλήκτρα, πνευστά,

  2. Αν παίζεται με όργανα όπως πιάνο, αρμόνιο, άρπα, το κομμάτι είναι γραμμένο σε 2 γνώμονες (κλειδιά) του G και του F.

  3. Αν αυτό το μουσικό κομμάτι παίζεται με διατονικό όργανο (πχ διατονική φυσαρμόνικα) κλειδιού Bb ή πιο σωστά να λέμε ΤΟΝΙΚΟΤΗΤΑΣ Bb, το κομμάτι είναι πάλι γραμμένο στο γνώμονα του G. (εδώ πιστεύω είναι η σύγχυση γιατί το Εγγλέζικο ‘Bb key Harmonica’’ πρέπει, για να είμαστε πιο ακριβείς, να το μεταφράσουμε ‘’ Φυσαρμόνικα τονικότητας Bb’’ και όχι ‘’φυσαρμόνικα κλειδιού Bb’’). Όταν λέμε Διατονική Φυσαρμόνικα τονικότητας Bb εννοούμε ότι με αυτή μπορούμε να παίξουμε ΜΟΝΟ τις νότες της κλίμακας Bb { B?, C, D, E?, F, G, A} –βέβαια μπορούμε να παίξουμε και τις 12 νότες αλλά με την δύσκολη τεχνική bending.

  4. Αν αυτό το μουσικό κομμάτι παίζεται με Χρωματικό Όργανο-πχ τρομπέτα - κλαρίνο –χρωματική φυσαρμόνικα …..(θα δώσω έμφαση στη Χρωματική Φυσαρμόνικα για να κατανοήσετε γιατί διατίθεται στο εμπόριο και στις 12 τονικότητες αφού είναι χρωματική..) το κομμάτι είναι πάλι γραμμένο στο γνώμονα του G. Αν πχ η χρωματική μας φυσαρμόνικα είναι τονικότητας Bb {Bb Key Chromatic Harmonica} που παίζει την κλίμακα{ B?, C, D, E?, F, G, A }, τότε δεν απαιτείται η χρήση του μοχλού της (slider) εκτός κι αν σ’ αυτό το μουσικό κομμάτι υπάρχει σποραδικά και κάποια νότα εκτός της κλίμακας Bb. Δηλαδή τότε χρησιμοποιώ την χρωματική σαν να ήταν διατονική.

  5. Αν όμως το μουσικό κομμάτι παίζεται με Χρωματική φυσαρμόνικα πχ τονικότητας C {C Key Chromatic Harmonica που παίζει την κλίμακα C, D, E, F, G, A, B χωρίς τον μοχλό } το κομμάτι είναι γραμμένο στο γνώμονα του G και τότε όμως απαιτείται η χρήση του μοχλού της (slider) για να παραχθούν οι επιπλέον νότες {Bb και Eb } που απαιτεί η κλίμακα Bb.

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Συνοψίζοντας…

Στη μουσική ως τονικότητα ορίζεται η οργάνωση της μελωδίας γύρω από ένα τονικό κέντρο. Στην περίπτωση μας, όταν αναφερόμαστε για τονικότητα, θα αναφερόμαστε είτε στην κλίμακα στην οποία είναι χτισμένη η μελωδία είτε στην τονικότητα (ή όπως και αρκετοί, ακόμα και το παραπάνω on line λεξικό -λανθασμένα!! στο κλειδί ) ενός μουσικού οργάνου.

Ένα μουσικό κομμάτι γραμμένο σε τονικότητα ματζόρε βασίζεται στην κλίμακα ματζόρε και ένα μουσικό κομμάτι γραμμένο σε τονικότητα μινόρε βασίζεται στην κλίμακα μινόρε.

Έτσι ένα μουσικό κομμάτι γραμμένο σε πχ C ματζόρε περιλαμβάνει τις 7 νότες της C ματζόρε - C, D, E, F, G, A, B. Άρα η μελωδία και οι συγχορδίες αυτού του κομματιού φτιάχνονται από νότες της C ματζόρε.

Ομοίως, ένα μουσικό κομμάτι μπορεί να είναι σε τονικότητα πχ φυσικό μινόρε δηλαδή να περιστρέφεται γύρω από μια κλίμακα μινόρε. Έτσι για ένα τραγούδι Dm φυσικό μπορούμε να πούμε τις φράσεις:

  • Είναι γραμμένο σε κλίμακα Dm και εννοούμε ότι χρησιμοποιεί τις νότες της κλίμακας Nat Dm - D, E, F, G, A, Bb, C
  • Είναι σε ‘’τονικότητα του Dm’’ και εννοούμε ότι χρησιμοποιεί τις νότες της κλίμακας Nat Dm - D, E, F, G, A, Bb, C
  • { ή ότι είναι σε ‘’Κλειδί Dm’’ και εννοούμε ότι χρησιμοποιεί τις νότες της κλίμακας Dm Nat - D, E, F, G, A, Bb, C –καλόν είναι να αποφεύγεται, αν και είναι κατανοητό ότι πρόκειται για τονικότητα αφού κλειδί (clef) Dm δεν υπάρχει…

Άρα οποιαδήποτε κλίμακα ματζόρε ή μινόρε αποτελεί την τονικότητα ενός μουσικού κομματιού.

Βέβαια ένα μουσικό κομμάτι μπορεί να περιέχει και νότες εκτός τονικότητας η πλειονότητα όμως θα είναι νότες της τονικότητας .

Αν τέτοιες νότες εκτός τονικότητας χρησιμοποιηθούν ακατάλληλα δημιουργούν δυσάρεστο αποτέλεσμα. Έμπειροι συνθέτες χρησιμοποιούν τέτοιες εκτός τονικότητας νότες, ειδικά στην Jazz, Heavy Metal riffs, Pop songs…..

Αφού υπάρχουν 12 κλίμακες ματζόρε και 12 μινόρε άρα υπάρχουν και 12 τονικότητες ματζόρε και 12 τονικότητες μινόρε.

Το πληκτρολόγιο του πιάνου μας δίνει τη δυνατότητα να εργαστούμε με 12 διαφορετικές νότες οι οποίες επαναλαμβάνονται σε 7 διαφορετικές οκτάβες.

Οι διατονικές φυσαρμόνικες παράγονται σε 12 τονικότητες ματζόρε – 12 τονικότητες μινόρε φυσικού- 12 τονικότητες μινόρε αρμονικού και δεκάδες άλλες τονικότητες (πχ δρόμων) που φτιάχνονται με αντίστοιχο κούρδισμα. Ομοίως έχουμε πχ τρομπέτες Bb και Eb….

Δείτε εδώ τις 12 τονικότητες μινόρε αρμονικού

Κλειδί  &  Τονικότητα - Σημαίνουν το ίδιο;

Για πλήρεις πληροφορίες για τις ΤΟΝΙΚΟΤΗΤΕΣ των οργάνων δείτε το άρθρο:

Τονική Μουσική (Tonal ή music of tonality) & ΜΗ Τονική Μουσική (Atonal ή Music of Αtonality)

Σαν παραδοσιακή Τονική Μουσική περιγράφεται αυτή με όρους μιας κλίμακας με συγκεκριμένο οπλισμό και με νότες απ’ τις οποίες φτιάχνονται τα ακόρντα( τριάδα ακόρντου: Τονική – 3η– 5η).

Τα ακόρντα κυρίως φτιάχνονται από νότες της διατονικής κλίμακας και δευτερευόντως από νότες της χρωματικής.

  1. Η μουσική που γράφεται σε κλίμακες Ματζόρε και Μινόρε είναι Τονική Μουσική.
  2. Η μουσική που γράφεται σε κλίμακες που ΔΕΝ είναι Ματζόρε ή Μινόρε, σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό, είναι ΜΗ Τονική Μουσική.
  3. Στην τονική μουσική μια νότα είναι η τονική και η νότα αυτή είναι το κέντρο έλξης των υπολοίπων νοτών της χρωματικής κλίμακας, ενώ στην ΜΗ Τονική Μουσική δεν υπάρχει τέτοιο κέντρο έλξης .Δηλαδή επιτρέπεται κατά βούληση η χρήση οποιασδήποτε νότας της χρωματικής.

Τέτοια κλίμακα είναι η Κλίμακα Ολόκληρων Τόνων -WHOLE TONE SCALE-(δεν έχει ημιτόνια) . Ακούστε ΜΗ Τονική Μουσική ΕΔΩ: και ΕΔΩ:

  1. Η Τονική Μουσική έχει ιεραρχική δομή, δηλαδή η τονική τριάδα είναι το κέντρο προς το οποίο οδηγούνται οι άλλες τριάδες και μερικές νότες είναι πιο σπουδαίες από άλλες , πχ μελωδία γραμμένη σε C ματζόρε θεωρεί επτά ημιτόνια (από τα 12) πιο σπουδαία από τα υπόλοιπα πέντε .

Όλοι σχεδόν οι πολιτισμοί διαιρούν το ακουστικό φάσμα των φθόγγων σε νότες (ή τόνους).

Η τονική μουσική στηρίζεται στην διαίρεση αυτού του φάσματος σε οκτάβες, κάθε μια απ’ τις οποίες διαιρείται σε 12 ημιτόνια της χρωματικής κλίμακας.

Σήμερα συμβιβαζόμαστε με τα 12 ισοδύναμα ημιτόνια. Βλέπε κεφάλαιο Equal Temperament:

Όταν υπάρχει αίσθηση αλλαγής για το ποιο ακόρντο είναι η τονική δηλαδή όταν έχουμε μεταβολή της κλίμακας τότε λέμε ότι έχουμε ‘’αλλαγή κλειδιού’’ ή αλλιώς όπως λέγεται ΜΕΤΑΤΡΟΠΙΑ ή και ‘’Πέρασμα’’ αν γίνει προσωρινή μετατροπία και επανέλθουμε στο αρχικό κλειδί .

Πάντως η μουσική κοινότητα χρησιμοποιεί εξίσου, και, πολλές φορές, αδιάκριτα, τους όρους key και tonality.

Αυτό το διευκρίνισα αμέσως ΕΔΩ: και ΕΔΩ: και επισήμανα ότι και άλλοι επίσης μουσικοί και ερασιτέχνες χρησιμοποιούν την ίδια λέξη όπως: ΕΔΩ: και ΕΔΩ : αλλά και αλλού σε άλλες μουσικές ιστοσελίδες όπου ανέφερα το ‘’key’’ σαν ‘’κλειδί’’, οι μουσικοί, δεν έδωσαν σημασία τη δέχτηκαν τη λέξη με μια μόνο εξαίρεση .

Πάντως πιστεύω και ο πλέον αρχάριος απέκτησε γνώσεις για τους όρους: Κλειδί, Γνώμονας, Τονικότητα, Clef, Key, Tonality.




Γίνε ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ

Αν σου αρέσει να γράφεις, έλα στην ομάδα συντακτών του ανεξάρτητου, πολυφωνικού, υγιούς και δημοφιλούς ηλεκτρονικού περιοδικού του MusicHeaven και μοιράσου τις σκέψεις σου με τους πάνω από 4.000 καθημερινούς αναγνώστες του.

Στείλε μια δημοσίευση ή επικοινώνησε μαζί μας για απορίες!


σχόλια (43)

σχολιάστε το παραπάνω άρθρο:


Για να στείλετε σχόλιο πρέπει να είστε μέλος του MusicHeaven. Παρακαλούμε εγγραφείτε ή συνδεθείτε

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26486   /   23.01.2013, 11:41   /   Αναφορά

Βέβαια το άρθρο αυτό στάλθηκε από το 2011 και ο λόγος που το έγραψα ήταν κάποιο σχόλιο σε άλλη ιστοσελίδα για το ότι : ‘’ Η λέξη κλειδί στην ελληνική μουσική ορολογία χρησιμοποιείται μόνο για τον γνώμονα (κλειδί του σολ, του φα, του ντο,) και όχι για την τονικότητα ‘’ .


Εγώ τουλάχιστον δεν το έκανα ασυνείδητα γιατί ‘μουσικός΄από μικρό παιδί δεν θα περιέγραφα  ποτέ πχ ‘’Φυσαρμόνικα σε κλειδί του D , E , A , B ‘’  ή ‘’Φυσαρμόνικα σε κλειδί Cm ,Am ……φυσικό ή αρμονικό ‘’ ή πιο πρόσφατα ‘’Φυσαρμόνικα σε κλειδί C, D …Hitzaz ή Ousak’’ εννοώντας ως key = clef = Γνώμονας = κλειδί . Μάλιστα το διατυμπανίζω και με ‘χτυπητές ταμπέλες’’ όπως ΕΔΩ:


Σε κάθε μου τέτοιο άρθρο φυσαρμόνικας εξηγώ τον λόγο ότι αναφέρομαι στους αρχάριους παίχτες που  δυστυχώς επειδή η Ελλάδα πχ δεν παράγει φυσαρμόνικες ή τρομπέτες ….και όταν αγοράζουν κάποιο απʼ αυτά τα όργανα το φυλλάδιο λέει πχ : Bb Key trumpet  ή Abm Key harmonica και θα πρέπει να το μεταφράζουν σαν  ʽʼτρομπέτα τονικότητας Bbʼʼ….ή ‘’Φυσαρμόνικα τονικότητας Abm’’ και όχι ‘’κλειδί’ που σίγουρα θα το μετέφραζαν. Πάντως η μουσική κοινότητα χρησιμοποιεί εξίσου, και, πολλές φορές, αδιάκριτα, τους όρους key και tonality.


Αυτό το διευκρίνισα αμέσως ΕΔΩ: και  ΕΔΩ: και επισήμανα ότι και άλλοι επίσης μουσικοί και ερασιτέχνες χρησιμοποιούν την ίδια λέξη  όπως: ΕΔΩ: και ΕΔΩ : αλλά και αλλού σε άλλες μουσικές  ιστοσελίδες όπου ανέφερα το ‘’key’’ σαν ‘’κλειδί’’, οι μουσικοί, δεν έδωσαν σημασία τη δέχτηκαν τη λέξη με μια μόνο εξαίρεση . 

costaspanag Chat
Φθασμένος
#26487   /   23.01.2013, 12:00   /   Αναφορά

Το θέμα της λανθασμένης μετάφρασης στα ελληνικά του μουσικού όρου key σαν


"κλειδί" τέθηκε και συζητήθηκε αναλυτικά στο Κλειδί και key

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26488   /   23.01.2013, 12:00   /   Αναφορά

Το πώς μεταφράζουν τα On – line λεξικά τη λέξη key φαίνεται εδώ:

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26504   /   25.01.2013, 08:10

Φυσικά δεν προτρέπω τη χρήση της, απεναντίας ξεκαθαρίζω ότι η σωστή ελληνική μετάφραση του key είναι η τονικότητα και άν είχα δυνατότητα editing όπου χρησιμοποίησα τη λέξη κλειδί θα το έκανα - όμως δεν είμαι 'λεξικολάγνος' - και εγώ όπου το συνάντησα κατάλαβα ότι ο αρθογράφος εννοούσε τη λέξη τονικότητα. Αν κάπου σε κάποιο απ' τα άρθρα μου δίνει αυτή την εντύπωση υπάρχουν τα hands down... 



mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26489   /   23.01.2013, 18:53   /   Αναφορά

Ας βάλουμε τα πράγματα στη θέση τους … κατά την ταπεινή μου γνώμη :


Α. Κλειδί (σπανιότερα Γνώμονας) -> Το σημαδάκι στην αρχή του πενταγράμμου που ορίζει ποια νότα θα είναι σε ποιο σημείο (του πενταγράμμου εννοείται). Υπάρχουν μόνο τα κλειδιά του  ΣΟΛ, ΦΑ, και ΝΤΟ (με ΝΤΟ στη δεύτερη ή στην Τρίτη γραμμή).


Β. Τρόπος (ή και δρόμος) -> Αλληλουχία μουσικών διαστημάτων (Τόνων, ημιτονίων, τριημητονίων  - π.χ.  Τ-Η-Τ-Τ-Τ-Η-Τ  κλπ)  χωρίς να ορίζεται η τονική νότα …  πχ. Μείζων (ματζόρε) τρόπος  ή δρόμος Ουσάκ.


Γ. Τρόπος με ορισμένη τονικότητα = ΚΛΙΜΑΚΑ ->  Αλληλουχία μουσικών διαστημάτων με ορισμένη την τονική νότα. Πχ ΣΟΛ Ματζόρε κλίμακα = Κλίμακα Μείζονα (ματζόρε) τρόπου με τονικότητα (πρώτη νότα – τονική) από ΣΟΛ  


(και θεωρώ πια οτι οι παραπάνω ορισμοί έχουν υπερ-συζητηθεί και υπερ-αναλυθεί στα άρθρα του MH)



Έχω όμως σοβαρές αντιρρήσεις για το δεύτερο μέρος του άρθρου σχετικά με την Τονική και Μη-Τονική ή Ατονική Μουσική / Σύνθεση. Θεωρώ ότι όλες οι παράγραφοι είναι κόψε-ράψε μεταφράσεων και ούτε νόημα βγάζουν ούτε βοηθούν –ειδικά τον νέο- αναγνώστη …


Αρχικά, «1. Η μουσική που γράφεται σε κλίμακες Ματζόρε και Μινόρε είναι Τονική Μουσική. 2.  Η μουσική που γράφεται σε κλίμακες που ΔΕΝ είναι Ματζόρε ή Μινόρε, σύμφωνα με τον παραπάνω ορισμό, είναι ΜΗ Τονική Μουσική


Απόλυτα λάθος … Ο Τσιτσάνης όταν γράφει σε κλίμακες Χιτζάζ τρόπου γράφει Μη Τονική μουσική ?  Ούτε γι’ αστείο …


«Τονική» και «Μη-Τονική (Atonal)»  μουσική είναι ξεπερασμένοι μουσικοί όροι στις μέρες μας … Ο όρος «Τονική» χρησιμοποιήθηκε για να περιγράψει την ορθόδοξη κλασική μουσική δημιουργία από περίπου το 1800 ως σήμερα (η οποία όντως βασίζεται σε ματζόρε και μινόρε τρόπους)  ενώ ο όρος «Μη- Τονική (Atonal)» αναφέρεται σε πολύ συγκεκριμένες (και πολύ-πολύ περιορισμένες) μουσικές δημιουργίες του 20ου κυρίως αιώνα που βασίζονται στην χρωματική κλίμακα, χωρίς τονικό «κέντρο».


 … εν τω μεταξύ έχουμε κάθε λογής Αλγοριθμικές μουσικές (με μαθηματικά μοντέλα, ντετερμινιστικά ή μη, στοχαστικά, πιθανοθεωρητικά κλπ) έχουμε εθνικές μουσικές με βάση πεντάτονες κλίμακες (Κίνα και Ιαπωνία αλλά και Ήπειρος !! ) έχουμε παραδοσιακές μουσικές με διαφορετικό σύστημα ήχων από τη Δυτική μουσική (Μουσικές των Αράβων –Τουρκία, Περσία κλπ- αλλά και Ινδικές ράγκας)


… και βέβαια όλα τα παραπάνω μουσικά είδη έχουν το καθένα τη δική του φιλοσοφία σύνθεσης, υπακούουν σε διαφορετικούς κανόνες, και φυσικά ΔΕΝ ΕΡΜΗΝΕΥΟΝΤΑΙ με όρους Δυτικής μουσικής (Τονικής / Ατονικής).


 


Αυτά …


/Πέτροc Cool

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26490   /   23.01.2013, 19:32   /   Αναφορά

Φυσικά έχει συζητηθεί και το άρθρο γράφτηκε πριν 2 έτη αμέσως μόλις είχα κάποια αντίδραση που ήταν φυσιολογική και μάλιστα το συζήτησα στο άρθρο του CostasPanag  και συμφώνησα 99% .


Όμως όπως αποδεικνύω το χρησιμοποιούν πολλοί ακόμα και λεξικά!! Πουθενά όμως δεν προτρέπω κάποιον να χρησιμοποιεί τον όρο με αυτή την έννοια  το αντίθετο .


Ο λόγος που ανέφερα τα περιγραφόμενα στο 2ο μέρος ήταν για να δείξω ότι υπάρχουν  7 τρόποι (δρόμοι -  modes  )σε κάθε τονικότητα  – Ένα mode για κάθε νότα της κλίμακας για να συνδεθεί το άρθρο με τα modes και είναι φανερό ότι δεν αναφέρεται η Ατονική μουσική στους δρόμους  και πως θα ήταν δυνατόν αφού οι δρόμοι  προέρχονται από τις κλίμακες ματζόρε και μινόρε και φυσικά έχουν κέντρο έλξης την τονική.


Ύστερα Πέτρο αναφέρεις μόνο τα 2 παραδείγματα και παραλείπεις το τρίτο , αλλά και τα παραδείγματα ατονικής που δίνω , που λέει:


3. ‘’ Στην τονική μουσική μια νότα είναι η τονική και η νότα αυτή είναι το κέντρο έλξης των υπολοίπων νοτών της χρωματικής κλίμακας, ενώ στην ΜΗ Τονική Μουσική δεν υπάρχει τέτοιο κέντρο έλξης .Δηλαδή επιτρέπεται κατά βούληση η χρήση οποιασδήποτε νότας της της χρωματικής.


Τέτοια κλίμακα είναι η Κλίμακα Ολόκληρων Τόνων -WHOLE TONE SCALE-(δεν έχει ημιτόνια) . Ακούστε ΜΗ Τονική Μουσική ΕΔΩ: και ΕΔΩ:


Είναι λοιπόν μια ευκαιρία για καλύτερη γνώση της Ατονικής να γράψεις εσύ ή άλλοι κάποιο άρθρο γι αυτήν.


Ευχαριστώ για το σχόλιο

mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26491   /   23.01.2013, 20:31

Στέφανε, μάλλον μπερδεύτηκες :


«…  υπάρχουν  7 τρόποι (δρόμοι -  modes  )σε κάθε τονικότητα  – Ένα mode για κάθε νότα της κλίμακας …»


Λάθος.  Σε κάθε τρόπο / δρόμο / mode υπάρχουν 7 τονικότητες (7 αρχικές νότες ) δηλαδή σχηματίζονται 7 κλίμακες, στη ΔΥΤΙΚΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΠΑΝΤΑ …  


Ξέχνα σε παρακαλώ την Ατονική μουσική (και το θεωρητικό της υπόβαθρο, όπως το παρ. 3 που παραθέτεις) … ΔΕΝ είναι καλό παράδειγμα γι΄αυτά που θέλεις να πεις …


Η WHOLE TONE SCALE  ( Εξάτονη, Τ-Τ-Τ-Τ-Τ-Τ Με όλα τα ακόρντα σε όλες τις βαθμίδες της να είναι αυξημένα (Αugmented) δε νομίζω να λέει και πολλά πράγματα στους περισσότερους από’ μας … μπορεί να έχει ισχυρό ακαδημαϊκό ενδιαφέρον αλλά από αισθητική … ούτε αποτελεί κανένα σοβαρό μουσικό πόλο έλξης ή σοβαρή επιρροή στα μουσικά πράγματα …  


Γενικά θεωρώ ότι η Ατονική μουσική έχει μετασχηματιστεί ήδη προ πολλού σε άλλες πιο σύγχρονες μουσικές μορφές … (κυρίως σε εκφράσεις της Αλγοριθμικής μουσικής – που είναι πολύ μεγάλο κεφάλαιο κατά τη γνώμη μου)


 /Πέτροc Cool


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26492   /   23.01.2013, 20:48

Φυσικά την αφήνω απλά ήταν και ένα ορισμός της atonality.


 


Πέτρο δεν κάνω λάθος απλά επειδή εδώ δεν θα μπορέσουν να μας παρακολουθήσουν και το θέμα δεν είναι τα modes θα σε παρακαλέσω να βρεις τα λάθη που αναφέρεις εδώ που παρουσιάζω πλήρης σχεδιαγράμματα και πεντάγραμμα:


 


Απλώς εδώ δίνω ένα πολύ πρακτικό παράδειγμα που χρησιμοποιώ εγώ:


Υπάρχουν 7 modes σε κάθε τονικότητα – Ένα mode για κάθε νότα της κλίμακας.


Όμως για καλύτερη κατανόηση ας πάρουμε ένα παράδειγμα:


Ας υποθέσουμε ότι έχεις μια φυσαρμόνικα τονικότητας G:


Τότε μπορείς να χρησιμοποιήσεις αυτή τη  φυσαρμόνικα τονικότητας G για να παίξεις 7 modes – έναν για κάθε νότα της κλίμακας G. Δηλαδή:



  1. Ionian (major) – G

  2. Dorian – A

  3. Phrygian – B

  4. Lydian – C

  5. Mixolydian (dominant 7) – D

  6. Aeolian (minor) – E

  7. Locrian F#


mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26493   /   23.01.2013, 22:16

Για να δούμε …


Στέφανε, τα πράγματα δουλεύουν ανάποδα … από το mode στην κλίμακα (τονικότητα) και όχι το ανάποδο …


 


« Η τονικότητα της φυσαρμόνικάς είναι από G»  δεν είναι πλήρης ορισμός. Ο σωστός είναι :


« Η κλίμακα της Φυσαρμόνικάς μου είναι G Ματζόρε»


(προφανώς στην πρώτη πρόταση ο ματζόρε τρόπος υπονοείται)


 


Άρα έχουμε τις νότες : G - A - B - C - D - E - F#(Gb)  οι οποίες υπάρχουν στις παρακάτω ΚΛΙΜΑΚΕΣ (και όχι modes ή τονικότητες) : 


 Ματζόρε / Ιωνικός / Ραστ Ανιούσα από G :   G - A - B - C - D - E - F#(Gb) – G  


Δωρικός / Κιουρντί από Α :                          A - B - C - D - E - F#(Gb) - G – A


Φρυγικός / Ουσάκ από Β :                           B - C - D - E - F#(Gb) - G - A – B


Λυδικός από C :                                          C - D - E - F#(Gb) - G - A - B - C


Μιξολυδικός / Ραστ Κατ./ Χουσεϊνί (Αν) από D :  D - E - F#(Gb) - G - A - B - C - D


Αιολικός / Μινόρε Φυσική / Χουσεϊνί (Καθ.) από Ε : E - F#(Gb) - G - A - B - C - D - E


Λοκρικός από F# :                                      F#(Gb) - G - A - B - C - D - E - F#(Gb)


 


Τα ακόρντα σε όλες τις περιπτώσεις είναι (ανάλογα από που ξεκινάς βέβαια) :













GMaj



Amin



Bmin



CMaj



DMaj



Emin



F#Dim



Αν εσύ έχεις δικούς σου μνημονικούς κανόνες καλά κάνεις !!


/Πέτροc


mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26494   /   23.01.2013, 22:26

Επίσης μπορείς να παίξεις και τις παρακάτω πεντατονικές ΚΛΙΜΑΚΕΣ :


 Ματζόρε Πεντατονική από C :                         C - D - E - G - A - C


Μινόρε Πεντατονική Ηπειρώτικη από Α :        A - C - D - E - G – A


Egyptian από D :                                            D - E - G - A - C - D


 


/Πέτροc Cool


ΥΓ. η Mixolydian (dominant 7) ποια είναι ;


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26495   /   24.01.2013, 09:55

Πέτρο ευχαριστώ για το σχόλιο (πολλές φορές ένα σχόλιο μπορεί να είναι ανώτερο του άρθρου) δεν ισχυρίστηκα σε προηγούμενο σχόλιο μου ότι εσύ κάνεις λάθος απλά περίμενα να το θέσεις εδώ που παρουσιάζω πλήρη σχεδιαγράμματα ώστε να μας παρακολουθούσαν κι άλλοι και θα δεις ότι αυτό λέω κι εγώ.


Σ’ ένα όμως post δεν μπορείς να αναπτύξεις τα πάντα -γι αυτό είμαι της γνώμης να υπάρχουν ολοκληρωμένα άρθρα - και μάλλον δεν θα μας παρακολουθούν εδώ αφού το συγκεκριμένο άρθρο έχει άλλο αντικείμενο.


Τώρα πάλι δημιουργούμε θέμα ονοματολογίας: πχ λες:  ‘’ Άρα έχουμε τις νότες : G - A - B - C - D - E - F#(Gb) οι οποίες υπάρχουν στις παρακάτω ΚΛΙΜΑΚΕΣ (και όχι modes ή τονικότητες)’’ .


Οι ξένοι πχ λένε: ‘’ The seven modes for every note in the western chromatic scale’’


Θα πω όμως λίγα πράγματα αφού θέλεις να συνεχίσουμε εδώ:


 


Τώρα οποιαδήποτε άλλη κλίμακα- εκτός από τη χρωματική που περιέχει όλες τις νότες-  (υπάρχουν εκατοντάδες) κατασκευάζεται επιλέγοντας μόνο ορισμένες νότες από την Χρωματική Κλίμακα.


Σαν δρόμο θα θεωρήσουμε έναν τρόπο χειρισμού των νοτών μιας κλίμακας ώστε να παράγουμε μια δομή διαστημάτων διαφορετική απ’ αυτή της κλίμακας ματζόρε έτσι ώστε να παράγουμε μια κλίμακα που θα έχει διαφορετική ποιότητα ήχου αλλά και διάθεση (πχ ο δρόμος Phrygian είναι κυρίως λυπητερός ).


Μαθαίνοντας πως και πότε να παίζουμε το κάθε ένα από τα 7 modes και για τις 12 κλίμακες ματζόρε αποκτούμε γνώσεις για 7Χ12=84 κλίμακες. Το ίδιο ισχύει και για τις Μινόρε Κλίμακες.


Απλά εγώ θα το θέσω πάλι πιο πρακτικά γιατί αυτός είναι και ο απώτερος σκοπός μας και επειδή δεν είμαι ούτε μουσικός ούτε συγγραφέας πιθανόν , αν και είμαι προσεκτικός, πολλές εκφράσεις να μην είναι σωστά διατυπωμένες- μα γι αυτό υπάρχουν τα σχόλια , τα hands down …...πχ αντί της διατύπωσης:‘’ Υπάρχουν 7 modes σε κάθε τονικότητα’’  θα ήταν καλύτερη η διατύπωση: ‘’ παίζονται 7 modes με κάθε τονικότητα φυσαρμόνικας’’ ή ‘’ παίζονται 7 modes σε κάθε κλίμακα’’:


Έστω λοιπόν ότι έχουμε φυσαρμόνικα τονικότητας G: ή όπως λες εσύ: « Η κλίμακα της Φυσαρμόνικάς μου είναι G Ματζόρε»


Τότε μ’ αυτή ,όπως είπα, μπορείς να παίξεις τα 7 modes –{ή όπως λες εσύ: G - A - B - C - D - E - F#(Gb) οι οποίες υπάρχουν στις παρακάτω ΚΛΙΜΑΚΕΣ (και όχι modes ή τονικότητες) :)} έναν για κάθε νότα της κλίμακας G. Δηλαδή:



  1. Ionian (major) – G

  2. Dorian – A

  3. Phrygian – B

  4. Lydian – C

  5. Mixolydian (dominant 7) – D      

  6. Aeolian (minor) – E

  7. Locrian F#


Στον παραπάνω πίνακα συμφωνούμε και μάλιστα εδώ τον δίνω σε φωτογραφία με τις νότες που αναφέρεις


Αν είχες φυσαρμόνικα άλλης τονικότητας πχ D θα έπαιζες τα 7 modes για κάθε νότα της κλίμακας D κ.ο.κ…..


 


Τώρα για τον πχ Phrygian (ή ουσάκ στα ελληνικά) η εταιρεία κατασκευής φυσαρμόνικων θα μπορούσε να κατασκευάσει (δεν το κάνει – το έκανα όμως εγώ τους το πρότεινα , έδωσαν συγχαρητήρια , αλλά το κόστος είναι μεγάλο....)   12 τονικότητες - 12 διατονικές κλίμακες δρόμου phrygian -(όσες οι νότες της χρωματικής).


Όπως βλέπεις όλα μου τα άρθρα μοιάζουν-όπως λέω με χιούμορ-με τον ‘προσαγωγέα’ που οδηγούν στην αγάπη μου τη φυσαρμόνικα.


Πάντως ευχαριστώ πολύ , τέτοια σχόλια που είναι και στο επίπεδο σεβασμού του άλλου δίνουν ανάταση γνώσης .


harpwood Chat
Περαστική Νότα
#26559   /   31.01.2013, 11:14

"Η WHOLE TONE SCALE  ( Εξάτονη, Τ-Τ-Τ-Τ-Τ-Τ Με όλα τα ακόρντα σε όλες τις βαθμίδες της να είναι αυξημένα (Αugmented) δε νομίζω να λέει και πολλά πράγματα στους περισσότερους από’ μας … μπορεί να έχει ισχυρό ακαδημαϊκό ενδιαφέρον αλλά από αισθητική … ούτε αποτελεί κανένα σοβαρό μουσικό πόλο έλξης ή σοβαρή επιρροή στα μουσικά πράγματα …  "



Α άγνοιά σου είναι θλιβερή... τσ τσ τσ... {#emotions_dlg.crying}


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26560   /   31.01.2013, 12:09

Το σχόλιο θα έπρεπε να αναφέρεται στο post εδώ: Κάτι πρέπει να συμβαίνει με τον editor θα το ααφέρω στον administrator γιατί συνέβει και σε μένα αλλού να απαντώ και αλλού να τίθεται το σχόλιο μου.


 


Πάντως  harpwood δεν είναι κόσμια η αναφορά σου με τέτοια φρασεολογία και μάλιστα για κάποιον που δείχνει από τη συμμετοχή του σε δύσκολα θέματα ότι γνωρίζει το αντικείμενο.


Ακόμα και να είναι έτσι , όπως λες, θα εξυψωνόσουν όχι με τη φράση: ''Α άγνοιά σου είναι θλιβερή... τσ τσ τσ...'' αλλά αναλύοντας μας εσύ με επιχειρήματα ποιά είναι η σωστή γνώση ώστε όσοι έχουν άγνοια να επωφεληθούν και να δοθεί ανάταση γνώσης από το δικό σου σχόλιο αλλιώς η φράση είναι μπούμερανγκ και επιστρέφει στον ίδιο που την εκστόμισε.


Ευχαριστώ για το σχόλιο έστω και αρνητικό από πλευράς σεβασμού ενός άλλου μέλους.


Στέφανος


mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26561   /   31.01.2013, 14:55

 ... μια χαρτά είναι η άγνοιά μου ... {#emotions_dlg.biggrin} τη θρέφω, την ποτίζω, μέχρι και καρπούς μου φέρνει !!! {#emotions_dlg.happycrazy}  ... η δική σου πως είναι ?  {#emotions_dlg.rockon}


harpwood Chat
Περαστική Νότα
#26563   /   31.01.2013, 16:15

Μακάριοι οι πτωχοί τω πνεύματι... {#emotions_dlg.crying}


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26564   /   31.01.2013, 16:46

Φίλοι ψυχραιμία σας παρακαλώ.


Δώστε γνώση σ’ αυτούς που μας παρακολουθούν – και όπως φαίνεται από την επισκεψιμότητα του άρθρου είναι πάρα πολλοί- κι όχι συνθήματα κενά κοκορομαχίες και ξύλινη γλώσσα όπως οι πολιτικοί μας.


Κάντε την υπέρβαση σαν πιο νέοι και οι επισκέπτες θα το εκτιμήσουν.


Εγώ έβαλα στο άρθρο , απλά σαν έναν ορισμό τη λέξη atonality για να συμπληρωθεί η ακολουθία των λέξεων:


Clef - Key – Tonality – atonality – Κλειδί – Γνώμονας – ‘’Κλειδί – Τονικότητα – Ατονικότητα .


 Και απλά ανέφερα: << ότι στην ΜΗ Τονική Μουσική δεν υπάρχει κέντρο έλξης .Δηλαδή επιτρέπεται κατά βούληση η χρήση οποιασδήποτε νότας της χρωματικής. Τέτοια κλίμακα είναι η Κλίμακα Ολόκληρων Τόνων -WHOLE TONE SCALE-(δεν έχει ημιτόνια) . Ακούστε ΜΗ Τονική Μουσική ΕΔΩ: και ΕΔΩ: >>


Τώρα μου δίνεται η ευκαιρία να διαβάσω λεπτομέρειες της Μη τονικής μουσικής και κάποια στιγμή να τα γράψω σ’ ένα άρθρο εκτός αν συνεχίσουμε να δίνουμε εδώ επι πλέον πληροφορίες για το Tonality - Atonality - Pantonality


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26496   /   24.01.2013, 11:11   /   Αναφορά

Πέτρο καλημέρα


Απαντώ και στο ερώτημα σου: ‘’ η Mixolydian (dominant 7) ποια είναι ; ‘’


Για καλύτερη κατανόηση την απάντηση την  έβαλα σε φωτογραφία



http://i1290.photobucket.com/albums/b539/stefanos604/Scales/mixolydian_zps6d41c651.jpg

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26505   /   25.01.2013, 11:29

Επι τη ευκαιρία αναφοράς της Mixolydian - εδώ φαίνεται ότι ένα σχόλιο μπορεί να υπερκεράσει το άρθρο- ας δούμε μια εφαρμογή στη φυσαρμόνικα:


Όπως είδαμε τα cross harp και straight harp δεν είναι διαφορετικά όργανα αλλά διαφορετικές τεχνικές παιξίματος μιας διατονικής φυσαρμόνικας.


Δείτε εδώ μια πιο περιγραφική ανάλυση για τις: Mixolydian – Πεντατονική – Blues:



Katzenfreund Chat
Βασική Νότα
#26507   /   25.01.2013, 11:55   /   Αναφορά

Συγχαρητήρια και ευχαριστίες για ακόμα ένα εξαίρετο άρθρο.


 


 Έχω μια μάλλον αφελή απορία.. Ας πούμε βρίσκω τις συγχορδίες ενός τραγουδιού στην κλίμακαBb(Bb,Eb,F) που είναι δύσκολη στην εκτέλεση και πηγαίνοντας ένα ημιτόνιο κάτω την μετατρέπω σε κλίμακαA(A,D,E) που είναι πιο βολική. Σύμφωνα με το άρθρο, έχω αλλάξει την τονικότητα και όχι το κλειδί ή τον τόνο. Σωστό? Αλλά γιατί να μη λέμε απλά ότι άλλαξα την κλίμακα?

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26509   /   25.01.2013, 15:47

Συγνώμη για την καθυστέρηση απάντησης αλλά ήθελα να γίνει όσον το δυνατό πιο κατανοητή.


Βέβαια το 4ον παράδειγμα του άρθρου ακριβώς αναφέρεται σ’ αυτό που ρωτάς:


Θα δώσω όμως ένα πιο περιγραφικό κείμενο με φωτογραφίες για καλύτερη κατανόηση ,όπως κάνω στα τελευταία άρθρα μου.


 



Katzenfreund Chat
Βασική Νότα
#26511   /   25.01.2013, 19:17

Στέφανε, είσαι πολύ διεξοδικός και με έχασες λίγο στην απάντηση σου, που είναι όμως ιδιαίτερα πλούσια σε υλικό.


 


Το μάθημα αυτό υπήρξε πραγματικά χρήσιμο για μένα, επειδή μέχρι τώρα χρησιμοποιούσα τον όρο κλειδί (και ενίοτε τόνο) αντί τονικότητα. Ακόμα και στην Αγγλία, όπου είχα ξεκινήσει την κιθάρα, έλεγα tochangekeyκαι όχιtonality. Υποθέτω και αυτό ήταν λάθος.


mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26510   /   25.01.2013, 18:17

Κατ' αρχήν, δεν είναι σαφής η κλίμακα που χρησιμοποιείς ... είναι η Bb Ματζόρε ?  ή η Bb Μινόρε ?  (και οι δύο έχουν αυτές τις νότες  (Bb,Eb,F) όπως και πολλές άλλες) ...


Ας υποθέσουμε οτι εννοείς Ματζόρε ...


Όταν λες ότι αλλάζεις τονικότητα τότε ο τρόπος (Mode) εννοείται οτι παραμένει ο ίδιος ( Ματζόρε ) ... δηλαδή λέγοντας ότι αλλάζεις τονικότητα - Από Bb "κατεβαίνεις" σε  Α - υποννοείς οτι το Ματζόρε mode (Ματζόρε τρόπος) ΔΕΝ ΑΛΛΑΖΕΙ. Όμοια Τόνος = Τονικότητα άρα αλλάζει.


Πιο απλά μπορείς να πεις οτι : Αλλάζω κλίμακα από  Bb Ματζόρε σε Α Ματζόρε .


Και τα δύο παραπάνω είναι σωστά ...


Κλειδί = Αμετάβλητο.


Τρόπος (Mode) = Αμετάβλητο (πχ. Ματζόρε οπως είπαμε νωρίτερα)



/Πέτρος


Katzenfreund Chat
Βασική Νότα
#26512   /   25.01.2013, 19:19

Ευχαριστώ για την πλήρη απάντηση mpjxprt.


 


Μια και έθιξες θέμα τρόπου (Mode), που εγώ δεν έθεσα, επεξηγώ ότι συνήθως αν δεν αναφερθεί μινόρε, εκλαμβάνεται ότι μιλούμε για ματζόρε. Οι αντίστοιχες συγχορδίες στη μινόρε θα γράφονταν: Bbm, Ebmκαι Fm. Όμως, αυτό δεν έχει σημασία, αφού το ίδιο ισχύει και για την αντίστοιχη περίπτωση μινόρε.


mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26525   /   26.01.2013, 14:32   /   Αναφορά

Τα νερά αρχίζουν και βαθαίνουν …


Ας ξεκαθαρίσουμε πρώτα κάτι :


Α. «Αποφασίζω ότι θα παίξω το κομμάτι 3 τόνους ψηλότερα για να το καταφέρει η τραγουδίστρια » -> Αυτό είναι σαφώς άλλη κλίμακα αλλά ίδιο mode με αύξηση τονικότητας -> το λέμε ΜΕΤΑΦΟΡΑ (transport, τρανσπόρτο) αν κατάλαβα καλά … και σύμφωνα με τον LlamaWithHat ισχύει και για αλλαγή mode (σπανιότερα, φαντάζομαι) …


Β. «Μέσα στο ίδιο κομμάτι έχουμε αλλάγή τόνου ως μέρος της σύνθεσης – π.χ. το Μαχαίρι του Θ. Μικρούτσικου» -> Και αυτό το φαινόμενο είναι αλλαγή κλίμακας, στο ίδιο mode ή / και αλλάζοντάς το -> το λέμε ΜΕΤΑΤΡΟΠΙΑ (modulation) …  


Στην παραπάνω περίπτωση εντάσσονται πολλά λαϊκά και ρεμπέτικα τραγούδια (πχ. Τσιτσάνης, Ξαρχάκος) και η συνηθέστερη μορφή της (μετατροπίας) λέγεται ΠΕΡΑΣΜΑ. Συνήθως αλλάζει 1 μόνο νότα, και πολλές φορές έχουμε την Ίδια κλίμακα Ανιούσα-Κατιούσα (π.χ. Από Ματζόρε σε Μιξολυδικό τρόπο (αλλαγή Ράστ Ανιούσα->Κατιούσα) ή από Μινόρε Μελωδική Ανιούσα σε Δωρικό ή και σε Μινόρε Φυσική). Πάντα όμως έχουμε αξιοπρόσεχτη αλλαγή ύφους που πλουτίζει πάρα πολύ το κομμάτι …


Παραδείγματα :


Τσιτσάνης (Απόψε το μπουζούκι σου) : έχουμε Κομμάτι σε Β Χιτζάζ (B - C - D# - E - F# - G - A – B ). Αλλάζοντας 1 νότα, την G σε G# περνάμε σε κλίμακα Β Ουζάλ (B - C - D# - E - F# - G# - A – B)  και ενώ η κλίμακα έχει Εmin περνάμε σε Emaj. To πέρασμα αυτό κρατάει κάποια μέτρα και μετά το κομμάτι ξαναγυρίζει σε Β Χιτζάζ.


Αντίστοιχα περάσματα κάνει και ο Ξαρχάκος (στου Θωμά, Μπουρνοβαλιά κλπ)


Ο Θ. Μικρούτσικος εκτός από «το Μαχαίρι» έχει κι άλλα τραγούδια που ανεβάζει την τονικότητα (χωρίς όμως να αλλάζει mode) όπως «Το Καραντί» …


Αυτά για την ώρα …


/Πέτροc Cool


ΥΓ AAAA !! ... με πρόλαβε ο LlamaWithHat

mpjxprt Chat
Συγχορδία Μινόρε
#26527   /   26.01.2013, 14:55

 ΥΓ2.  Αλλάζοντας στο Βίντεοκλιπ από Α Ματζόρε τη δεύτερη βαθμίδα από Β σε Bb έχουμε ένα τετράχορδο Χιτζάζ (Η-3Η-Η δηλ. A - Bb - C# - D) και ένα τετράχορδο Ραστ (Τ-Τ-Η   δηλ. E - F# - G# - A). Η κλίμακα αυτή είναι της οικογένειας Χιτζάζ αλλά δεν ξέρω να έχει κάποιο συγκεκριμένο όνομα … [Μπορεί να χαρακτηριστεί ως Λα Ουζάλ ελλατωμένης εβδόμης – στην ουσία συμφωνώ με τον LlamaWithHat


Το άκουσμα όμως μάλλον παραπέμπει σε Τσιγγάνικα ακούσματα (Ουγγαρία ίσως ? )


… όσο για τον Μότσαρντ ;  μπορέι και να το χαιρόταν … {#emotions_dlg.rockon}


STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26526   /   26.01.2013, 14:46   /   Αναφορά

Ζήτησα από μερικούς φίλους μουσικούς επαγγελματίες να σχολιάσουν αν θέλουν το post με το video και να μου εξηγηθεί  αν είναι σωστό ή λάθος το γιατί είναι μετατροπία ή  γιατί δεν είναι μετατροπία το να παίρνει κάποιος σαν παράδειγμα αυτό το video με τους κωμικούς μουσικούς αλλά και να σχολιάσουν το άρθρο:


Μου απάντησε ένας καλός φίλος που δεν θέλει τη δημοσιότητα και επειδή το βρίσκω σαν κείμενο εκπαιδευτικό και για περαιτέρω συζήτηση του ζήτησα και μου έδωσε την άδεια να το κάνω copy/paste στο εν λόγω άρθρο .Απ’ όλα που μου γράφει κρατώ σαν απόφθεγμα την τελευταία παράγραφο:


<< Καλημερα Στεφανε.

Καταρχας, το κομματι Mojart γραφτηκε σε μια εποχη που δεν υπηρχαν ουτε οι "τροποι" ( δρομοι για εμας ), ουτε οι χρωματικες ευκολιες να συγχεουν εθνικα ιδιωματα λαϊκης μουσικης μεσα στις συνθεσεις τους.

Αυτα εμφανιζονται στις αρχες του 20ου αιωνα, οταν πλεον οι εθνικες σχολες και οι συνθετες μπορουν να ασχοληθουν με την αποδομηση του ρομαντισμου/κλασσικισμου και να αφοσιωθουν καθαρα στην παραγωγη μουσικης συνδυαζοντας κλασσικες φορμες και εθνικα ιδιωματα.

Οποτε, η μετατροπια στην εποχη του Mojart δεν υφισταται απο minor του major, εκτος εαν γινει το εξης: η Αm γινει A και αποτελεσει τον προσαγωγεα για μια Dm, ομως πλεον εκει εχουμε οντως μια καθαρη μετατροπια σε αλλη κλιμακα. 

Περαστικα, μπορει να δημιουργησουμε την αισθηση μιας major μεσα σε μια minor, αλλα μονο με εσωτερικες αλλαγες ( μια περαστικη οξυνση της 3ης βαθμιδας της τονικης, κλπ ).


Δεν μου κανει εντυπωση που βλεπω αυτο το διδυμο κωμικων να κανει τετοιες κινησεις  . Ειναι αρκετα παραγωγικοι σε τετοια, οπως και πολλοι αντιστοιχοι συγχρονοι μουσικοι. 

Καποια εποχη μπορει να ελεγα "αμαν, τι αισχος ειναι αυτο;", ομως καταννοω πως ζουμε στον 21ο αιωνα, πρεπει να αλλαξουμε καποια πραγματα. Εδω στις αρχες του 20ου εμφανιστηκαν ρευματα της κλασσικης σκηνης που ακυρωναν τις κλιμακες ( σεραϊστες ) και δημιουργουσαν αηδιες ( με το συμπαθειο   ).


Το ολο πνευμα της συζητησης δειχνει πως καποιοι βλεπουν τη μετατροπια με τον αυστηρα κλασσικο ορο κι αλλοι με μια πιο ελευθερη ερμηνεια. Ειλικρινα, το να παλευουμε για τους ορους, χανοντας τη μουσικη, δεν με εκπροσωπει ( πλεον ). >>

STEFANOS604 Chat
Βετεράνος
#26565   /   31.01.2013, 18:37   /   Αναφορά

Από τον Μουσικό , Τραγουδοποιό , Στιχουργό ….φίλο  orzza , πήρα το παρακάτω Π.Μ που πιστεύω εκφράζει κι αυτός μια διαφορετική γνώμη καιπου με την άδεια του το κάνω copy/paste .
29.01.2013, 10:37


http://youtu.be/sOAyUm8CJ7U  -  Διασκευη " Δημοσθενους λεξις " ωχρα σπειροχαιτη 


http://youtu.be/PZfrAH1rHfk    -  α' ΕΚΤΕΛΕΣΗ  " Δημοσθενους λεξις " Δ. Σαββοπουλος


http://youtu.be/CcCAtkSFzvA   - Διασκευη " Δημοσθενους λεξις " Ξ. Καραθαναση 


Αγαπητε φιλε Στεφανε σου στελνω 3 παραδειγματα σχετικα με το παραπανω θεμα 


1ο παρ. η χειροτερη διασκευη του συγκεκριμμενου τραγουδιου


2ο >>   το αυθεντικο τραγουδι απ τον δημιουργο του


3ο >>     μια τραγουδιστρια καθαρα δημωδους χαρακτηρα και φανατικος υποστηρικτης της αναβιωσης του δημοτικου τραγουδιου  , τραγουδα με ροκ διαθεση και αν προσεξεις τι θεσεις χρησιμοποιει ο κιθαριστας πισω της , θα ακουσεις τη διαφορα με τη πρωτοτυπη εκτελεση , που ομως δεν ενοχλει τα αυτια  - τουλαχιστον τα δικα μου . 


το τελ παραδειγμα ειναι και η σωστη μετατροποια  - οταν δηλ το ακουστικο αποτελεσμα δεν μας ενοχλει 


Μετατροποια λογιζω και στην ενοργανωση ( κατ ' αλλους ενορχηστρωση ) ενος τραγουδιου . Καλη η κακη 


π.χ. οι ' Ενδελεχεια " σαν σχημα με δημοτηκιζουσες αλλα και ηλεκτρικες εκφανσεις , ειναι καλοι - παρ ' ολα αυτα ομως η διασκευη τους στον " Μπαγασα " του Ν.Ασιμου δεν μ ' αρεσει καθολου.


Συνεπως και εφ όσον ζητας τη γνωμη μου το " ALLA TOURKA " στο βιντεακι που μου στειλες , κι απο μια τοσο μεγαλη ορχηστρα  μαλιστα  , εχω την αποψη οτι αν ζουσε ο Amadeus θα τους εκτελουσε ολους , ομως δεν καναν και τιποτα σπουδαιο - διακωμωδησαν ( κατ' αυτους ) την κλιμακα , κρατωντας ιδια τονικοτητα και φυσικα πειραζοντας και τον οπλισμο των συγκεκριμμενων μετρων , αν ομως το συνεχιζαν παρακατω - θα ακουγοταν μονο φαλτσωδια , γι αυτο και το 'κοψαν " εγκαιρως .


Το χιουμορ τελικα ειναι μια πολυ σοβαρη υποθεση και οι συγκεκριμμενοι μουσικοι στο βιντεακι σου - κατ ' εμε - δεν το εχουν ,  ουτε στο ελαχιστο  καν .....   


Οσον αφορα τους νομους της μουσικης βεβαια , πιστευω οτι ολοι εχουν και τις εξαιρεσεις τους . 


Στη διαθεση σου ευχαριστα 


Νικολας



Σχόλια από άλλες δημοσιεύσεις