Καθεστώς πλήρους αδιαφάνειας στη διαχείριση των δικαιωμάτων των δημιουργών του τραγουδιού (συνθέτες, στιχουργοί, παραγωγοί).
Το εφαρμόζει η ΑΕΠΙ που παρακρατεί ληστρικά ποσοστά επί των εισπράξεων, όπως διαπίστωσε η Επιτροπή Ανταγωνισμού.
Η Επιτροπή επιλήφθηκε του θέματος μετά από προσφυγή των Σταύρου Ξαρχάκου, Θάνου Μικρούτσικου, Νίκου Μαμαγκάκη και άλλων. Ετσι, επέβαλε πρόστιμο 500.000 ευρώ (170 εκατ. δραχμές) στην ΑΕΠΙ.
Το κυριότερο όμως, την υποχρεώνει μέσα σε 3 μήνες από τη δημοσίευση της απόφασης να τροποποιήσει τις συμβάσεις με τις οποίες οι πνευματικοί δημιουργοί τής αναθέτουν τη διαχείριση των εσόδων και να μειώσει τα ποσοστά που παρακρατεί σε 15% κατ' ανώτατο όριο, με ποινή 5.000 ευρώ για κάθε μέρα καθυστέρησης της συμμόρφωσης.
Η απόφαση αυτή αλλάζει άρδην το καθεστώς διαχείρισης των δικαιωμάτων των πνευματικών δημιουργών εκ μέρους των εξειδικευμένων εταιρειών, καθώς επιπλέον υποχρεώνει τις τελευταίες να δημοσιοποιούν όλα τα στοιχεία που αφορούν τις αμοιβές τους και τον κανονισμό διανομής των ποσών που εισπράττονται.
Από το σκεπτικό της πολυσέλιδης απόφασης προκύπτουν σημαντικά στοιχεία για τον καταχρηστικό τρόπο με τον οποίο η ΑΕΠΙ εκμεταλλευόταν τη δεσπόζουσα θέση της στην αγορά, καθώς:
* Αρνείται αδικαιολόγητα τη διαχείριση μέρους μόνο των δικαιωμάτων των πνευματικών δημιουργών, με αποτέλεσμα οι τελευταίοι λόγω της θέσης της στην αγορά να υποκύπτουν στους όρους τους οποίους μονομερώς επιβάλλει.
* Καθορίζει αμοιβές για τη διαχείριση των δικαιωμάτων που κυμαίνονται από 25% έως 37,5% επί των εσόδων, τη στιγμή που ο αντίστοιχος μέσος όρος των Οργανισμών Συλλογικής Διαχείρισηςκυμαίνεταιαπό 4,75%-25%.
* Διανέμει τα ποσοστά με την παρέλευση εξαμήνου από το εξάμηνο κατά το οποίο εισπράχθηκαν (συνολικώς δηλαδή από 6 έως 12 μήνες).
* Δεν αποδίδει στους δημιουργούς τους τόκους που αποφέρει η εκμετάλλευση των δικαιωμάτων, σε αντίθεση με τις αντίστοιχες ξένες εταιρείες.
Δεν λογοδοτεί
* Δεν προβαίνει σε πλήρη λογοδοσία για τις εισπράξεις, τα έσοδα και τα έξοδα.
* Παρακρατά το 10% από τα δικαιώματα δημόσιας εκτέλεσης ξένων έργων, τα οποία πρέπει να διαθέτει για την ενίσχυση πολιτιστικών δραστηριοτήτων των μελών της, χωρίς ποτέ να κάνει απολογισμό για τη διάθεση των ποσών αυτών.
* Δεν διαθέτει δημοσιευμένο αμοιβολόγιο, με αποτέλεσμα η διαχείριση να καθίσταται αδιαφανής.
* Δεν διασφαλίζει τα δικαιώματα των δημιουργών έναντι των ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων των έργων τους, καθώς ελάχιστα έσοδα πραγματοποίησε από τους ραδιοσταθμούς και μηδενικά από τους τηλεοπτικούς σταθμούς.
Επιτέλους και κάτι ευχάριστο. Είναι απίστευτη η εκμετάλλευση στην οποία υποβάλλουν τους ανθρώπους της τέχνης οι μεγάλες εταιρίες. Και δεν είναι μόνο στο οικονομικό. Είναι και πάνω στην ίδια τους την τέχνη, πάνω στην ελευθερία επιλογής τους όσον αφορά το έργο τους (συναυλίες, διαφημίσεις κτλ)
Θυμάμαι χαρακτηριστικά τον Στέλιο τον Καζατζίδη που έλεγε ότι από κάθε δίσκο δικό του που πουλιέται (μιλάμε για μέσα δεκαετίας '90) παίρνει μόνο 0,5 δρχ! Επίσης είναι και αρκετός κόσμος (μουσικοί, συνθέτες, ενορχηστρωτές κλ) που μένουν εντελώς στην αφάνεια και πραγματικά δεν τους υπολογίζει κανείς.
Αν λοιπόν δεν είσαι κάτι σαν Βίσση, Τσαλίκη, Καρβέλα και Νταλάρα να μπορείς να έχεις τόση φήμη όση να σου επιτρέπει να θέτεις εσύ τους όρους και όχι να σου τους θέτουν, πραγματικά θησαυρίζεις. ΑΝ όμως τύχει να είσαι κανένας απλός συνθέτης, ή κανένας ανερχόμενος τραγουδιστής, τότε είσαι όμηρος της κάθε εταιρίας.
Η Ελευθεροτυπία συνεχίζει σήμερα την αναφορά της στο θέμα με το ακόλουθο άρθρο:
Οταν ενάμιση χρόνο πριν, ενώπιον των μελών της Επιτροπής Ανταγωνισμού του υπουργείου Εμπορίου, ξεκινούσε η συζήτηση της καταγγελίας έξι συνθετών κατά της Ανώνυμης Εταιρείας Πνευματικής Ιδιοκτησίας, πολλοί ήταν εκείνοι που μιλούσαν για μια «χούφτα» ανθρώπων που υποκινούνται από «ύποπτα κέντρα». Τελικά, η Επιτροπή Ανταγωνισμού δεν είδε «ύποπτα κέντρα», αντίθετα διαπίστωσε την παραβατική συμπεριφορά της περιώνυμης κερδοσκοπικής ΑΕΠΙ.
Γι' αυτό και η απόφαση δικαίωσε τις καταγγελίες των Σταύρου Ξαρχάκου, Νίκου Κυπουργού, Παναγιώτη Καλατζόπουλου, Θάνου Μικρούτσικου, Νίκου Μαμαγκάκη, Γιώργου Κουμεντάκη αλλά και της Ενωσης Ελλήνων Μουσουργών. Μπορεί λοιπόν η υπόθεση της καταγγελίας ενάντια στην ΑΕΠΙ να δίχασε τους δημιουργούς, η απόφαση της Επιτροπής, ελπίζουμε, να τους ενώσει καθώς όλοι θα ωφεληθούν από τις νέες πια συμβάσεις αλλά και τις διαφανείς διαδικασίες που πρέπει να ισχύσουν στη διαχείριση των δικαιωμάτων από την ΑΕΠΙ.
Η απόφαση είναι άμεσα εκτελεστή. Ακόμη κι αν η ΑΕΠΙ αποφασίσει να την εφεσιβάλει στο διοικητικό εφετείο, πρέπει να συμμορφωθεί. Σήμερα θα συνεδριάσει το διοικητικό της συμβούλιο και ενδεχομένως θα σχολιάσει τη δυσμενή γι' αυτήν απόφαση.
Το σημαντικότερο συμπέρασμα που εξάγεται μετά την απόφαση-καταπέλτης είναι ότι το ελληνικό κράτος αναγνώρισε το δικαίωμα των δημιουργών (συνθετών, στιχουργών κ.ά.) να επιλέγουν οι ίδιοι ποια δικαιώματά τους θέλουν να αναθέσουν στην ΑΕΠΙ και ποια όχι. Εδωσε, δηλαδή, η Επιτροπή, τη χαμένη εδώ και 70 χρόνια (από το 1930 που ιδρύθηκε η ΑΕΠΙ) ελευθερία στο δημιουργό, καταγγέλλοντας την «αδικαιολόγητη άρνησή της, να δεχθεί τη μερική ανάθεση». Η στάση της ήταν ή όλα ή τίποτα.
Ενα δεύτερο σημείο στο οποίο πρέπει να σταθούμε είναι η μείωση της προμήθειας όσον αφορά τα μηχανικά δικαιώματα. Η απόφαση ορίζει ανώτατο όριο το 15% επί των εισπράξεων. Να θυμίσουμε απλώς ότι όταν κατατέθηκε η καταγγελία το 1996, η προμήθεια της ΑΕΠΙ για τα μηχανικά ήταν 25%. Οταν άρχισε η συζήτηση το ποσοστό έπεσε στο 21% και εσχάτως έγινε 18,5%.
Αντίθετα η προμήθειά της, όσον αφορά τα εκτελεστικά δικαιώματα, δεν αλλάζει. Η επιτροπή έκρινε ότι οι «αποκλίσεις των ποσοστών έναντι εκείνων των αλλοδαπών εισπρακτικών οργανισμών, δεν είναι τέτοιας έκτασης, ώστε να προκύπτει ανεπιφύλακτα καταχρηστική συμπεριφορά». Ετσι παρά το γεγονός ότι η ΑΕΠΙ εισπράττει το 37,5% επί των εσόδων για τα εκτελεστικά (όταν το αντίστοιχο ποσοστό έξω είναι 25%) δεν στοιχειοθετείται παράβαση.
Ικανοποίηση και σκεπτικισμός
*«Είμαι ιδιαίτερα ικανοποιημένος από την απόφαση γιατί δικαιώνει πλήρως μία προσπάθεια που ξεκίνησε από το 1996 για την αντιμετώπιση της αλλαζονικής και καταχρηστικής συμπεριφοράς της ΑΕΠΙ απέναντι στους δημιουργούς» τονίζει ο δικηγόρος Γεώργιος-Ανδρέας Ζάννος.
«Ολο αυτό το χρονικό διάστημα οι καταγγέλλοντες συνθέτες αντιμετώπισαν την αμφισβήτηση και την αποδοκιμασία όχι μόνον από την ίδια την ΑΕΠΙ αλλά και από συναδέλφους τους. Το τελικό όμως αποτέλεσμα όχι μόνον τους δικαιώνει, αφού η απόφαση έκανε δεκτά τα σημαντικότερα θέματα της καταγγελίας, αλλά θα λειτουργήσει και προς όφελος όλων των δημιουργών».
«Η επιβολή του προστίμου» (σ.σ.: 500.000 ευρώ), επισημαίνει ο κ. Ζάννος, «αποτελεί και μία προειδοποίηση για την ΑΕΠΙ ότι δεν μπορεί να λειτουργεί ανεξέλεγκτα ούτε να αγνοεί τις υποχρεώσεις που έχει ως διαχειριστής των δικαιωμάτων των δημιουργών. Ελπίζω η απόφαση αυτή να συμβάλει στο να αλλάξει στάση η ΑΕΠΙ και να επιδιώκει πλέον να λύνει τα προβλήματα που δημιουργούνται με τους δημιουργούς συναινετικά ώστε να μη χρειαστεί στο μέλλον κανένας δημιουργός να προσφύγει στην Επιτροπή Ανταγωνισμού».
*Ευχάριστη είδηση, όχι μόνο για όσους υπέγραψαν την καταγγελία κατά της ΑΕΠΙ, αλλά για όλους τους δημιουργούς, είναι και για το συνθέτη Γιώργο Κουρουπό, η απόφαση. Ως μέλος της Ενωσης Ελλήνων Μουσουργών, ο κ. Κουρουπός στέκεται στις δεσμεύσεις περί δ
Το e-Περιοδικό του MusicHeaven αποτελείται από δημοσιεύσεις που στέλνουν εθελοντικά τα μέλη της μουσικής μας κοινότητας. Ως εκ τούτου, πρόκειται για ένα ανεξάρτητο, πολυφωνικό και υγιές μουσικό ηλεκτρονικό περιοδικό, που προσπαθεί να ασχοληθεί με όσα δε μας προσφέρουν τα σύγχρονα media.
Οι Rush στη Νέα Υόρκη
Η δυναμική έναρξη του Ghost House (4/9)
Δωρεάν Συναυλία για το AIDS
Rock Ταξίδια στο Φαληρικό Όρμο με βάρκα την Ποίηση
U2 στην Αθήνα: Εισιτήρια και τιμές
