ελληνική μουσική
287 online   ·  203.996 μέλη


αρχική > e-Περιοδικό > Βιογραφίες

Οι μεγάλοι δημιουργοί του λαϊκού τραγουδιού: Βασίλης Τσιτσάνης

Θεωρώ τον εαυτόν μου λάτρη του λαϊκού τραγουδιού και έτσι αποφάσισα να κάνω μια έρευνα και να συλλέξω κάποια στοιχεία για τους μεγάλους Δημιουργούς  του.

Οι μεγάλοι δημιουργοί του λαϊκού τραγουδιού: Βασίλης Τσιτσάνης

Γράφει ο Γιάννης (reteos)10 άρθρα στο MusicHeaven
Δευτέρα 10 Μαΐου 2010

Τα στοιχεία αυτά, αφού τα επεξέργάστηκα, τα παραθέτω  σε μερικά άρθρα, καθόσον  πιστεύω πως αυτά θα πρέπει σε τακτικά χρονικά διαστήματα να «βγαίνουν» απ τα ντουλάπια, να γνωστοποιούνται, να  γίνονται «κτήμα»  των νεωτέρων και  να μεταδίδονται από γενιά σε γενιά.

Είναι η μεγάλη μας κληρονομιά.

 

Ξεκίνησα λοιπόν με το τραινάκι για ένα ταξιδάκι μέσα στον χρόνο κι άρχισα να «επισκέπτομαι»  έναν-έναν τους σταθμούς  ( δημιουργούς) .

Πρώτος σταθμός λοιπόν :

ΒΑΣΙΛΗΣ   ΤΣΙΤΣΑΝΗΣ

 

Ο Βασίλης Τσιτσάνης γεννήθηκε στα Τρίκαλα το έτος 1915 ,από γονείς Ηπειρώτες. Είχε τρείς αδελφούς και μία αδελφή.  O πατέρας του, τσαρουχάς στο επάγγελμα, είχε ένα μαντολίνο με το οποίο έπαιζε σχεδόν αποκλειστικά κλέφτικα τραγούδια της πατρίδας του. Αυτά ήταν τα πρώτα ακούσματα του μικρού Βασίλη μαζί  βυζαντινές ψαλμωδίες (εκκηλησιαστικές).

Στα 11 χρόνια του χάνει τον πατέρα του και μόνον τότε πέφτει στα χέρια του το μαντολίνο - το οποίο στο μεταξύ έχει μετατραπεί από κάποιον ντόπιο οργανοποιό σε μπουζούκι.

Στα γυμνασιακά του χρόνια στα Τρίκαλα μαθαίνει παράλληλα βιολί, συμμετέχοντας με αυτό σε τοπικές εκδηλώσεις. Το μπουζούκι όμως, αν και «παρεξεγημένο τότε όργανο»στη μικρή τοπική και όχι μόνο κοινωνία,  «τραβάει» περισσότερο το ενδιαφέρον του. Τα πρώτα του τραγούδια τα γράφει σε ηλικία 15 χρονών. Στα τέλη του 1936 φευγει απο τα Τρίκαλα για την Αθήνα  προκειμένου  να σπουδάσει νομικά. Δουλεύει παράλληλα σε ταβέρνες για να συμπληρώσει τα εσοδά του .

Ηχογραφεί για πρώτη φορά το 1937, στην odeon, αλλά το κύριο μέρος των προπολεμικών δίσκων του πραγματοποιείται τα επόμενα χρόνια.

Η "Αρχόντισσα" είναι το πιο γνωστό τραγούδι που ηχογραφεί τότε αλλά μαζί μ'αυτό τότε κι άλλα τραγούδια  Με αυτά τα τραγούδια ο Τσιτσάνης εισήγαγε ένα νέο είδος λαϊκού τραγουδιού το οποίο αποτείνεται στο πλατύτερο κοινό, σε αντίθεση με το ρεμπέτικο τραγούδι που ενδιαφέρει ένα περιορισμένο κύκλο ακροατών.

Τα χρόνια της κατοχής τα περνά στη Θεσσαλονίκη, όπου  για κάποιο διάστημα είχε δικό του μαγαζί (Ουζερί Τσιτσάνης), δουλεύει σε διάφορα μαγαζιά. Αυτά τα χρόνια γράφει πολλά από τα τραγούδια που ηχογραφεί μετά τον πόλεμο όταν άνοιξαν ξανά τα εργοστάσια δίσκων. "Αχάριστη", "Μπαξέ τσιφλίκι", "Νύχτες μαγικές", και βέβαια τη "Συννεφιασμένη Κυριακή". Το 1946 εγκαθίσταται ξανά στην Αθήνα και αρχίζει πάλι να ηχογραφεί.. ΄Ομως τα τραγούδια του λογοκρίνονται . Ορισμένα καταφέρνει και τα εκδίδει τα οποία  εκυκλοφόρησαν αρκετα χρόνια μετά , ενω κάποια άλλα δεν εκδόθηκαν ποτέ . Η δεκαετία 1945 - 1955 είναι ίσως η κορυφαία της καριέρας του καθώς γνωρίζει την πλατιά καταξίωση στη δισκογραφία και η πιο μεστή δημιουργικά Τελειώνει 0 εμφύλίος πόλεμος και  η πλήρης αποδοχή του Βασίλη Τσιτσάνη ήρθε. Τα τραγούδια του αρχίζουν και ακούγονται πλέον πιο ελεύθερα, ενώ ο Τσιτσάνης γίνεται ο πρωτοπόρος του λεγόμενου «αρχοντορεμπέτικου» μουσικού είδους, που γι αυτόν αποτελεί τον πρόδρομο του λαϊκού τραγουδιού.

Φέρνει στο προσκήνιο νέες φωνές που λένε τα τραγούδια του και δένονται μαζί του : τη Μαρίκα Νίνου, τη Σωτηρία Μπέλλου, τον Πρόδρομο Τσαουσάκη.

"Είμαστε αλάνια", "Πήρα τη στράτα κι έρχομαι", "Χωρίσαμε ένα δειλινό",  "Πέφτουν της βροχής οι στάλες", "Όμορφη Θεσσαλονίκη", "Κάνε λιγάκι υπομονή", "Καβουράκια", "Ξημερώνει και βραδιάζει",  είναι μερικά μόνο από τα τραγούδια του γι' αυτή την περίοδο. Κι ίσως θα' πρεπε να σημειώσουμε τόσο το μελωδικό πλούτο, όσο και τη δεξιοτεχνία στην απόδοση πολλών απ' αυτά τα τραγούδια. Χαρακτηριστικές είναι οι εισαγωγές τους : ταξίμι, προεισαγωγή, εισαγωγή - δείγματα απίστευτης ευχέρειας στη μελωδική έκφραση.

Χωρίς ποτέ να αποδεχτεί κάποια απ' τις εποχιακές "μόδες", παρουσιάζει πάντα κάποια τραγούδια που μπορούν να προστεθούν στα κλασικά του, αν και ανήκουν σε νεότερα χρόνια κι έχουν επιρροές απ' τον κυρίαρχο ήχο αυτών. Τραγούδια του ερμηνεύουν ο Καζαντζίδης, ο Μπιθικώτσης,ο Γαβαλάς, ο Αγγελόπουλος, η Γκρέυ, η Πόλυ Πάνου, η Χαρούλα Λαμπράκη, ο Σταμάτης Κόκοτας κι από κάποιο σημείο και κάτω, κατ' εξοχήν ο ίδιος. Απ' αυτά ν' αναφέρουμε ενδεικτικά : "Ίσως αύριο (1958), "Τα λιμάνια" (1962), "Τα ξένα χέρια"(1962), "Μείνε αγάπη μου κοντά μου"(1962), "Κορίτσι μου όλα για σένα"(1967), "Απόψε στις ακρογιαλιές"(1968), "Κάποιο αλάνι"(1968), "Της Γερακίνας γιός"(1975).

Το 1980 ηχογραφείται ένας διπλός δίσκος με τίτλο "Χάραμα" - έτσι λεγόταν το μαγαζί στο οποίο ο Τσιτσάνης εμφανιζόταν τα τελευταία 14 χρόνια της καριέρας του και της ζωής του.

Πέθανε  , σε ηλικία 69 ετών , το 1984  (ανήμερα στα γενέθλιά του ) σε Νοσοκομείο του Λονδίνου ,ύστερα από επιπλοκή εγχειρήσεως στους πνεύμονες που είχε  υποβληθεί .

Προσωπικά τον θεωρώ τον μεγαλύτερο δημιουργό του Λαικού τραγουδιού . Αυτές οι χαρακτηριστικές μελωδίες του  στούς δρόμους Χιτζάζ , και μινόρε  , «μιλάνε»  από μόνες τους  για αυτό το μοναδικό ύφος του Δημιουργού τους .Τα έργα του θα παραμείνουν για πολλά χρόνια στο προσκήνιο .

Ίσως να μην σβήσουν ποτέ!!!!!!!!

Το τραίνο αναχωρεί  το ταξίδι συνεχίζεται, εμείς τραγουδάμε:

Συνεφιασμένη Κυριακή , μοιάζεις με τη καρδιά μου

Που έχεις  πάντα συννεφιά – συννεφιά

Χριστέ και Πα-Χριστέ και Παναγιά μου .

 

( Τα στοιχεία συλλέκτηκαν  από  περιοδικά , δημοσιεύσεις κλπ  ).




Γίνε ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ

Αν σου αρέσει να γράφεις, έλα στην ομάδα συντακτών του ανεξάρτητου, πολυφωνικού, υγιούς και δημοφιλούς ηλεκτρονικού περιοδικού του MusicHeaven και μοιράσου τις σκέψεις σου με τους πάνω από 4.000 καθημερινούς αναγνώστες του.

Στείλε μια δημοσίευση ή επικοινώνησε μαζί μας για απορίες!


σχόλια (13)

σχολιάστε το παραπάνω άρθρο:


Για να στείλετε σχόλιο πρέπει να είστε μέλος του MusicHeaven. Παρακαλούμε εγγραφείτε ή συνδεθείτε

rollinngstone Chat
Σολίστ
#20075   /   10.05.2010, 11:43   /   Αναφορά
ΩΩΩΩ!! Τι έκπληξη reteos. Κεραυνός εν αιθρία. Μπράβο πολύ ωραίο το 'αρθρο σου για έναν σπουδαίο μουσικό. Ανυπομονώ για τη συνέχεια!!
PHILIPPOSSM Chat
MusicHeaven Guru
#20076   /   10.05.2010, 14:46   /   Αναφορά
Ωραίο, Ωραίο, Ωραίο, χρειάζονται τέτοια post στο περιοδικό...
Sokratis121974 Chat
Συγχορδία Μινόρε
#20077   /   10.05.2010, 15:22   /   Αναφορά
Εξαιρετικό.......

Σε αυτούς τους ανθρώπους χρωστάμε πολλά!!!!!

Σε ευχαριστούμε πολύ φίλε για το πολύ καλό άρθρο σου!!!!
reteos Chat
Φθασμένος
#20079   /   10.05.2010, 17:37   /   Αναφορά
Αγαπητοί μου φίλοι rollinngstone PHILIPPOSSM , Sokratis121974 σας ευχαριστώ για τα λόγα σας λόγια . Το Θεωρώ σαν προσωπική σας εκτίμηση στο πρόσωπό μου . Θα πρέπει να διευκρινήσω πώς το συγκεκριμένο άρθρο δεν είναι καθ’ ολοκληρία δικό μου . Είναι απλώς , στο μεγαλύτερο μέρος του , αναδημοσίευση κάποιων στοιχείων , για τον μεγάλο αυτό δημιουργό τον Βασίλη Τσιτσάνη . Αυτό το έκρινα απαραίτητο καθόσον , όπως αναφέρω και στο κειμενό του άρθρου , βιογραφίες σαν του Τσιτσάνη και όχι μόνο , πρέπει να δημοσιεύονται ξανά και ξανά . Ξεκίνησα ένα κύκλο δημοσιεύσεων με βασικό τίτλο « Οι μεγάλοι δημιουργοί του λαϊκού τραγουδιού» και θα ανεφερθώ σταδιακά σε όλους αυτούς του δημιουργούς , που το ονομά τους θα μείνει στην ιστορία . Θα παρακαλούσα δε όποιος γνωρίζει κάποια περαιτέρω στοιχεία περί αυτών , να τα παραθέτει στα σχολιά του , έτσι ώστε να δίνεται η ευκαιρία σε κάθε αναγνώστη να μαθαίνει όσο το δυνατόν περισσότερα για αυτούς . ΄Οτι και να γράψουμε άλλωστε για αυτούς τους μεγάλους δημιουργούς και πάλι λίγα θα είναι .



gkravar Chat
Φθασμένος
#20084   /   11.05.2010, 15:19   /   Αναφορά
Ωραίο άρθρο και ωραίο θέμα reteos.Ο Τσιτσάνης δεν είναι μόνο το ένδοξο μουσικό παρελθόν μας αλλά είναι πολύ πιο σύγχρονος από τα περσινά σουξέ που τα έχουν ξεχάσει πλέον όλοι.

Παράλληλα είναι η πραγματική ιστορία - όχι η ακαδημαϊκή- της νεότερης Ελλάδας γραμμένη με νότες και στίχους.

Από καθαρά μουσικολογική σκοπιά ο Τσιτσάνης μαζί με τον Βαμβακάρη ήταν κατά την γνώμη μου οι σπουδαιότεροι συνθέτες του 20ου αιώνα για την Ελλάδα,και ίσως όχι μόνο για την Ελλάδα.

Τέλος ένα τραγούδι του Τσιτσάνη που απέσπασε τον θαυμασμό και την αναγνώριση του ταλέντου του από μεγάλες μουσικές προσωπικότητες του εξωτερικού είναι το : μεσ΄την πολλή σκοτούρα μου.

Νομίζω μάλιστα ότι είχε βραβευτεί και σε κάποιο φεστιβάλ φολκλορικής μουσικής που είχε γίνει στην Γαλλία με συμετοχή πολλών χωρών.

Μπράβο για το άρθρο σου reteos και καλή συνέχεια
gkravar Chat
Φθασμένος
#20085   /   11.05.2010, 15:27
αν μπορεί ο διαχειριστής ας σβήσει το ένα από τα δύο μυνήματα.το έστειλα κατά λάθος δύο φορές.ευχαριστώ

reteos Chat
Φθασμένος
#20086   /   11.05.2010, 17:42
Σε ευχαριστώ αγαπητό μέλος gkravar –δάσκαλε της μουσικής – για την ανταποκρισή σου στη παρακλησή μου ώστε να προσθέσεις κάτι, από τις πολύπλευρες μουσικές σου γνώσεις ,στο άρθρο αυτό .Ετσι καθίσταται χρήσιμη και εποικοδομητική η όμορφη αυτή απασχολησή μας . Και βεβαίως θα συνεχίσω αυτό το «ταξιδάκι» με προοορισμό τον επόμενο μουσικό σταθμό , που είναι ο επίσης μεγάλος δημιουργός Γιάννης Παπαιωάννου . Νάσαι πάντα καλά και να μας εφοδιάζεις με τις γνώσεις σου .

mhnasmhnakos Chat
Βασική Νότα
#20101   /   13.05.2010, 17:41   /   Αναφορά
ΕΙΜΑΙ ΚΑΙ ΕΓΩ ΕΝΑΣ ΑΠΟ ΕΚΕΙΝΟΥΣ ΠΟΥ ΜΕΓΑΛΩΣΕ ΜΕ ΑΥΤΑ ΤΑ ΩΡΑΙΑ

ΤΡΑΓΟΥΔΙΑ ΚΑΙ ΠΙΣΤΕΥΩ ΠΩΣ ΔΕΝ ΘΑ ΞΑΝΑ ΒΓΟΥΝ ΟΜΟΙΑ
faidonalkinoos Chat
Φθασμένος
#20184   /   29.05.2010, 15:53   /   Αναφορά
...reteos και πάλι στις επάλξεις της έγκυρης και ξαφνικής ενημέρωσης.

Βασίλης Τσιτσάνης πραγματικά μεγάλος, Βασιλιάς κ' Υπηρέτης του τραγουδιού.



"Προσωπικά τον θεωρώ τον μεγαλύτερο δημιουργό του Λαικού τραγουδιού . Αυτές οι χαρακτηριστικές μελωδίες του στούς δρόμους Χιτζάζ , και μινόρε , «μιλάνε» από μόνες τους για αυτό το μοναδικό ύφος του Δημιουργού τους .Τα έργα του θα παραμείνουν για πολλά χρόνια στο προσκήνιο ."



Φαντάζομαι δεν είναι μόνο "προσωπική" σου εκτίμηση.

Τουλάχιστον, όσο γνωρίζω και θυμάμαι δεν έχω ακούσει κάποιον να μην τον εκτιμούσε, να μην τον εκτιμάει ακόμα.



ΔΕ ΘΑ ΣΒΗΣΟΥΝ ΠΟΤΕ !!!!!!!

Να είσαι σίγουρος...



Οι νεότερες γενιές τον έχουν αγκαλιάσει, τον τραγουδάνε τον χορεύουν, διασκεδάζουν ακόμα "μαζί του"...



Να είσαι πάντα καλά φίλε reteos !!!



...και φυσικά τη συνέχεια...



Έτσι, με τέτοιους "ψεκασμούς" πληροφοριών, γράφεται η Ιστορία...
reteos Chat
Φθασμένος
#20195   /   30.05.2010, 06:58
Ενα ακόμη από τα ουσιαστικά σχόλια του αγαπητού μου φίλου faidonalkinoos και ιδιαίτερα στο σημείο του σχόλιού του που τόσο πολύ με ενυπωσίασε: «Έτσι, με τέτοιους "ψεκασμούς" πληροφοριών, γράφεται η Ιστορία». Ναι , έχεις δίκιο φίλε μου Φαίδων,έτσι γράφεται η ιστορία .Την ιστορία την γράφουμε εμείς ο απλός ο κόσμος και την γράφουμε με τα λόγια της καρδιάς μας ,με το χέρι της ψυχής μας . Την γράφουμε γιατί το νοιώθουμε και έχουμε την ανάγκη να το εκφράσουμε . Σε ευχαριστώ πολύ.

mhnasmhnakos Chat
Βασική Νότα
#20219   /   02.06.2010, 16:46   /   Αναφορά
ΦΙΛΕ ΓΙΑΝΝΗ ΚΑΙ ΕΓΩ ΣΥΜΦΟΝΩ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑ ΠΟΥ ΚΑΝΕΙΣ ΓΙΑ ΑΥΤΟΝ ΤΟ ΜΕΓΑΛΟ ΔΑΣΚΑΛΟ Β. ΤΣΙΤΣΑΝΗ ΚΑΙ ΑΛΛΟΥΣ ΜΕΓΑΛΟΥΣ ΟΠΩΣ ΜΑΡΚΟΣ* ΠΑΠΑΙΩΑΝΝΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ.ΕΚΕΙΝΟ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΜΕΓΑΛΗ ΑΞΙΑ ΕΙΝΑΙ Η ΝΕΟΛΕΑ ΝΑ ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΕΙ ΤΗ ΜΟΥΣΙΚΗ ΜΑΣ ΠΑΡΑΔΩΣΗ

ΚΑΙ ΟΧΙ ΤΑ ΣΚΟΥΠΙΔΙΑ ΠΟΥ ΚΥΚΛΟΦΩΡΟΥΝ .ΓΙ ΑΥΤΟ ΠΡΟΣΡΑΘΕΙΣ ΕΣΥ ΦΙΛΕ ΓΙΑΝΝΗ ΚΑΙ ΜΡΑΒΟ ΣΟΥ ΚΑΙ ΕΓΩ ΘΑ ΕΙΜΑΙ ΠΑΝΤΑ ΔΙΠΛΑ ΣΟΥ

ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑ ΠΟΥ ΚΑΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΝΗΣΙΟ ΛΑΙΚΟ *ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ*ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ .

ΜΕ ΜΟΥΣΙΚΟΥΣ ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΥΣ ΜΗΝΑΣ.
reteos Chat
Φθασμένος
#20222   /   03.06.2010, 06:04
Σε ευχαριστώ φίλτατε mhnasmhnakos για το «εύστοχο» σχόλιό σου ως πρός τον συσχετισμό γενεών (μουσικά) . Μου έδωσες την λαβή να αναπτπύξω λίγο το σκεπτικό μου κάνοντας μια γενικότερη αναφορά . Ο καθένας κάνει τις επιλογές του και ακούει ότι του αρέσει . Ακόμα και τα «σκουπίδια που κυκλοφορούν» όπως τα λές , χωρίς να είναι κατακριτέος γιαυτό. ΄Αλλωστε και τα μονόπλευρα “ακούσματα” δεν είναι ότι καλύτερο . Εγώ προσωπικά χαίρομαι τους νεώτερους και έχω ακράδαντα σχηματίσει την γνώμη , εκτός πολλών άλλων λόγων και μέσα από την κοινότητα των Μελών του MUSICHEAVEN (chat, σχόλια Μελών, μουσικοί παραγωγοί κλπ ), πως ενδιαφέρονται για την ελληνική παραδοσιακή μας μουσική . (Λαική – Δημοτική κλπ.) . Με έχει ενυπωσιάσει το γεγονός , ότι ο κύριος όγκος της νεώτερης γενιάς είναι γνώστης της ανωτέρω μουσικής . Γνωρίζει και τραγουδά τα τραγούδια των μεγάλων αυτών δημιουργών. Χορεύει και διασκεδάζει με αυτά , παρόλο που δεν τα έχει “ζήσει” όσο η παλαιότερη (γενιά) , Δεν παραλείπω να αναφερθώ πάνω σε τόσα πολλά χορευτικά και μουσικά τμήματα, παραδοσιακής Ελληνικής (Λαικής –Δημοτικής ) μουσικής των Πολιτιστικών και άλλων Συλλόγων μας , που λειτουργούν με έντονη δραστηριότητα. Αυτό με συγκινεί ιδιαίτερα και μου δίνει παράλληλα μεγάλη χαρά . Είναι λόγοι που με προέτρεψαν να ερευνήσω και να αναφερθώ σαυτούς τους δημιουργούς. ΄Εχουμε νομίζω όλοι μας την ηθική υποχρέωση -όπως και στο κείμενο του άρθρου αναφέρω -να διαδίδουμε πιο συχνά αυτή τη μεγάλη μας μουσική κληρονομιά . Ετσι αυτή γίνεται εφεξής “κτήμα” και των νεωτέρων . ΄Ετσι διατηρείται το Ελληνικό “πλούσιο” και ιδιαίτερο μουσικό χαρακτηριστικό μας . ΄Ετσι αποτρέπεται κάθε προσπάθεια της μουσικής μας αλλοτρίωσης . Αυτό μας γεμίζει με υπερηφάνεια και αισιοδοξία.

Και πάλι σε ευχαριστώ .Νάσαι καλά.


gjb94 Chat
Σολίστ
#20229   /   03.06.2010, 22:30   /   Αναφορά
ΠΟλύ καλή δουλειά !!!

το άρθρο τέλειο!!!





Ο Βασίλης Τσιτσάνης , μια από της μεγάλες μορφές του ελληνικού πενταγράμμου , άφησε μεγάλη κληρονομιά, !!!Μένει μόνο να την σεβαστούμε!!!!



Σχόλια από άλλες δημοσιεύσεις