ελληνική μουσική
online 205·151.686 μέλη
αρχική > e-Περιοδικό > Βιογραφίες

Γιάννης Μπερνιδάκης (Μπαξεβάνης)


γράφει το μέλος Μιχάλης (michpah) *Τρίτη 23 Μαΐου 2006


Ο Μπαξεβάνης την εποχή εκείνη, με την ασύγκριτη φωνή του είχε ξεπεράσει τα στενά όρια της Κρήτης και είχε γίνει γνωστός και στην υπόλοιπη Ελλάδα καθώς τραγούδησε, εκτός από Κρητικά τραγούδια, νησιώτικα αλλά και μικρασιάτικα. Λένε ακόμη ότι οι λυράρηδες της εποχής φιλονικούσαν μεταξύ τους για το ποιός θα τον πάρει στα πανηγύρια και στις ηχογραφήσεις των δίσκων...
Ο Γιάννης Μπερνιδάκης ή «Μπαξεβάνης» ή απλά «Μπαξές» γεννήθηκε το 1910 στο Ρέθυμνο και καταγόταν από το Άνω Μαλάκι του νομού Ρεθύμνου. Η μητέρα του Στέλλα Βογιατζάκη, συγχωριανές με την Χρυσούλα Μαμαγκάκη, μητέρα του θρυλικού Ροδινού, από τα Φρατζεσκιανά Μετόχια. Λέγεται ότι ο πατέρας του ήταν κηπουρός στο τσιφλίκι κάποιου Τούρκου και γι' αυτό αποκαλούνταν και «Μπαξεβάνης» (μπαξές=κήπος). Στα 12 του χρόνια άρχισε να παίζει μαντολίνο και μπουλγαρί, αλλά τον κέρδισε τελικά το λαούτο. Η καταπληκτική φωνή του ήταν εκείνη που έκανε όλη την Κρήτη να τον αποκαλεί "το αηδόνι της Κρήτης" και εξαιτίας αυτής έχει μείνει στην ιστορία σαν ένας από τους κορυφαίους τραγουδιστές που έχει βγάλει η Κρήτη. Εμφανίζεται στη δισκογραφία το 1928 με την ηχογράφηση ενός δίσκου με το λυράρη Αλέκο Καραβίτη, ενώ ακολούθησαν συνεργασίες με το Στέλιο Φουσταλιέρη ,το Μανώλη Λαγό, το Ανδρέα Ροδινό ,τον Καρεκλά και το Θανάση Σκορδαλό.

Ο Μπαξεβάνης την εποχή εκείνη, με την ασύγκριτη φωνή του είχε ξεπεράσει τα στενά όρια της Κρήτης και είχε γίνει γνωστός και στην υπόλοιπη Ελλάδα καθώς τραγούδησε , εκτός από Κρητικά τραγούδια, νησιώτικα αλλά και μικρασιάτικα . Λένε ακόμη ότι οι λυράρηδες της εποχής φιλονικούσαν μεταξύ τους για το ποιός θα τον πάρει στα πανηγύρια και στις ηχογραφήσεις των δίσκων.

Η αδερφή του Λαυρεντία, επίσης ταλαντούχα στο τραγούδι ήταν η πρώτη γυναίκα που καταγράφηκε δισκογραφικά στην ιστορία της κρητικής μουσικής. Γύρω στο 1940 ηχογράφησαν παρέα με το Μανώλη Λαγό στη λύρα το κλασσικό πλέον: «Τη μάνα μου την αγαπώ».

Το 1947 παντρεύτηκε με την Ελευθερία Κατσιμπράκη και απέκτησε μια κόρη. Αυτή ήταν και η αρχή μιας νέας εποχής στη ζωή του που συνοδεύτηκε από με την αλλαγή επαγγέλματος. Ο Γιάννης Μπερνιδάκης άνοιξε φαρμακείο και παρά τις παρακλήσεις των φίλων του δεν επέστρεψε ξανά στην μουσική. Χαρακτηριστικό το υπέροχο ποίημα του φίλου του Γιώργου Καλομενόπουλου με τίτλο «Γράμμα στο Μπαξε», που μελοποίησε το 1999 ο γνωστός μουσικοσυνθέτης Νίκος Μαμαγκάκης σε ερμηνεία του Μανώλη Λιδάκη:

Γιάννη, τα «ξύλα» τα ‘κρυψες και γίνηκες σπετσέρης
και τους γλεντζέδες τους παλιούς κάνεις πως δεν τους ξέρεις.
Γιάννη, σκίσε τις συνταγές και κάψε το κινίνο
και πιάσε στα χρυσόχερα λαούτο, μαντολίνο.
Μ’ αυτά τον πιο καλό γιατρό εσύ τον παραβγαίνεις
γιατί ανθρώπινες πληγές μ’ αυτά τα δυό τις γιαίνεις.
Κι αν τύχει κι έρθω άρρωστος, μη μου συστήσεις χάπι
μα πιάσε το λαούτο σου και μίλα μου γι’ αγάπη.
Τότε θα δεις από ψηλά δυο αστέρια να κυλήσουν
δυο πεθαμένων οι ψυχές να σε γλυκοφιλήσουν.
Ψυχές δυο φίλων που ‘φυγαν σ’ αγύριστο ταξίδι
η μία θα ‘ναι του Ροδινού κι η άλλη τα’ Αριστείδη.
Μια μαντινάδα μοναχή, Γιάννη, να πω μαζί σου
και να θαρρώ πως τα κλειδιά κρατώ του παραδείσου.
Να ίντα θα πω: «Ανάθεμα απού μπορεί κι αφήσει
τούτο το ψεύτικο ντουνιά μην τόνε γλεντήσει».

Όσον αφορά τη δισκογραφία, ο Γιάννης Μπερνιδάκης τραγούδησε κρητικά, νησιώτικα αλλά και σμυρναίικα τραγούδια. Συντροφιά με τον Παναγιώτη Τούντα ηχογράφησαν στην Αθήνα το τραγούδι "Άσπρο Περιστέρι Μου" και το "Αμάν Μαριώ" το 1938 (δίσκος 78" - Columbia DG6395), το "Θε να σε κάμω μενεξέ" και το "Ωχ Μικρό Μελαχροινό" το Φλεβάρη του 1940 (δίσκος 78" Columbia DG6520). Για τη δισκογραφία του με το Στέλιο Φουσταλιέρη. Το 1949 ηχογραφήσε συνολικά 6 τραγούδια με το Θανάση Σκορδαλό, εκ των οποίων είναι και το "Βαρύς Πισκοπιανός", "Το Ξεροστερνιανό Νερό", κ.α.


Ο αγαπητός σε όλους «Μπαξεβάνης», πέθανε στο Ρέθυμνο τον Ιούλιο του 1972.


Πηγή:www.cretan-music.gr

Πρόσφατα άρθρα από το ίδιο μέλος
Σχετικά άρθρα
Tags



σχόλια (9)

σχολιάστε το παραπάνω άρθρο:


Για να στείλετε σχόλιο πρέπει να είστε μέλος του MusicHeaven. Παρακαλούμε εγγραφείτε ή συνδεθείτε

composer
Σολίστ
#4718   /   23.05.2006, 00:53   /   Αναφορά
Μπράβο Μιχάλη μου, συνέχισε την προσπάθεια ενημερώσης και προβολής της μουσικής του τόπου μας. Ο Μπαξεβάνης θεωρείτε ένας από τους " πρωτομάστορες" της παραδοσιακής Κρητικής μουσικής.
efi_kon
Περαστική Νότα
#4723   /   23.05.2006, 13:10   /   Αναφορά
Μπράβο Μιχάλη! Να μαθαίνουν, όσοι δεν γνωρίζουν, τη ζωή και το έργο των πρωτομαστόρων της Κρητικής μουσικής.
MichPah
Σολίστ
#4725   /   23.05.2006, 13:57
Να στε καλά...ευχαριστώ

movflower
MusicHeaven Guru
#4724   /   23.05.2006, 13:56   /   Αναφορά
den hxera poios einai o mpaxevanhs ma twra tha to psaxw giati arxise na mou aresei idiaitera h paradosiakh mousikh. euxaristw gia thn wraia enhmerwsh sou michpah, einai kalo na grafontai keimena se monternes selides gia thn "mhtrikh" mousikh, dioti sth genia mas xanontai ola auta kai einai krima.... bravo!
pavel
Σολίστ
#4726   /   23.05.2006, 14:29   /   Αναφορά
Φίλε Μιχάλη, με συγκίνησες.Λατρεύω την Κρήτη, και έχω εδώ και κάποια χρόνια στα χέρια μου, μια κασέτα, με τον Μπαξεβάνη να τραγουδά τραγούδια τού Φουσταλιέρη. Την εχω "λειώσει", στην κυριολεξία.Απίστευτη φωνή, αλλα και απίστευτα τραγούδια...
Μπράβο, και πάλι μπράβο....
KAKOFONIKS
Φθασμένος
#4727   /   23.05.2006, 17:27   /   Αναφορά
Μike πολύ καλό κάτι είχα ακούσει στα λίγα χρόνια που είμαι στην Κρήτη αλλά πολύ λίγα και πάλι μπράβο να είσαι καλά .
nefos
MusicHeaven Guru
#4729   /   24.05.2006, 04:48   /   Αναφορά
Mixalio, apo sena ematha mantinades, apo esena kai etouta ta parapanw.
Na eisai kala. :-)
dimitrapan
Φθασμένος
#4730   /   24.05.2006, 12:56   /   Αναφορά
Ευχαριστούμε πολύ Μιχάλη, για άλλη μια φορά, που μας ξεναγείς στην μουσική της Κρήτης...
neerie
Σολίστ
#4740   /   25.05.2006, 16:37   /   Αναφορά
Ευχαριστούμε Μιχάλη μου για την ενημέρωση γύρω από τόσο αξιόλογους ανθρώπους... Έτσι, λιτά κι ωραία... :)


Σχόλια από άλλες δημοσιεύσεις




Γίνε ΣΥΝΤΑΚΤΗΣ

Αν σου αρέσει να γράφεις, έλα στην ομάδα συντακτών του ανεξάρτητου, πολυφωνικού, υγιούς και δημοφιλούς ηλεκτρονικού περιοδικού του MusicHeaven και μοιράσου τις σκέψεις σου με τους πάνω από 4.000 καθημερινούς αναγνώστες του.

Στείλε μια δημοσίευση ή επικοινώνησε μαζί μας για απορίες!